Astronomia
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:   Wirtualny Wszechświat > Astronomia > Badania kosmiczne  
  Tematy
- Historia astronomii
- Narzędzia i metody astronomii
- Astronomia sferyczna i praktyczna
- Badania kosmiczne
- Wprowadzenie
- Badania Ziemi
- Sondowanie Układu Słonecznego
- Układ Słoneczny
- Słońce
- Galaktyki
- Kosmologia
- Gwiazdozbiory całego roku
- Eseje

  Szukacz




Badania Ziemi
 
 [ 1 ]   [ 2 ]   [ 3 ]   [ 4 ]   [ 5 ]   [ 6 ]   [ 7 ]

Kolejnym wielkim obszarem zastosowań i wykorzystania sztucznych satelitów Ziemi jest teledetekcja. Za najwcześniejsze obiekty teledetekcyjne można uznać satelity meteorologiczne lat sześćdziesiątych, ale pierwszym obiektem rzeczywiście przeznaczonym do systematycznego śledzenia całej powierzchni Ziemi był satelita Landsat 1, rozpoczynający serię ERTS (ang. Earth Resources Technology Satellites). Wystrzelony został 23 lipca 1972 r. na prawie kołową orbitę biegunową, która przebiegała w odległości około 900 km od powierzchni Ziemi. Wyposażony był m.in. w skaner multispektralny, rejestrujący promieniowanie w czterech zakresach widma wzdłuż pasa powierzchni Ziemi szerokości 185 km. Rozdzielczość liniowa uzyskanych obrazów wynosiła kilkadziesiąt metrów. Wskutek obrotu globu ziemskiego co kilka dni pokrywana była w ten sposób cała powierzchnia planety.

  >>>
Satelita Landsat 4 został umieszczony na orbicie 16 lipca 1982 r. i działa do dziś. Fot. NASA.

Ogrom informacji zawartych w obrazach z Landsatów, a później z następnych satelitów teledetekcyjnych, znalazł zastosowanie w bardzo wielu dziedzinach. Globalne monitorowanie stanu środowiska naturalnego dostarcza np. danych o efekcie cieplarnianym, erozji górnych warstw gleby, zaniku warstwy ozonowej, prądach oceanicznych, pokrywie lodowej mórz i śnieżnej lądów, kwaśnych deszczach, burzach piaskowych, erupcjach wulkanicznych, powodziach i suszach, pożarach lasów, zanieczyszczeniach akwenów morskich i wybrzeży ropą naftową, emitowanych do atmosfery dymach przemysłowych oraz innych zagrożeniach, których być może nie jesteśmy jeszcze nawet świadomi. W rolnictwie obrazy teledetekcyjne umożliwiają m.in. rozpoznawanie upraw oraz śledzenie ich rozwoju i ocenę stanu zdrowotności. Analiza struktur geologicznych obserwowanych na satelitarnych obrazach powierzchni Ziemi (lineamenty, anomalie koliste i łukowane, struktury fałdowe, kopulaste i pierścieniowe) pozwala poznawać np. prawidłowości rozmieszczenia złóż mineralnych, występowania wód gruntowych, a także badać odkształcenia i naprężenia skorupy ziemskiej.

  >>>
Mapa fragmentu dorzecza Amazonki, sporządzona na podstawie obserwacji satelitów Landsat 4 i Landsat 5, przeprowadzonych 15 sierpnia 1988 r. Fot. NASA.

Dla zobrazowania ogromnego rozwoju metod detekcji i analizy satelitarnych obrazów Ziemi, jaki nastąpił od czasu uruchomienia pierwszych satelitów teledetekcyjnych, wspomnijmy o najnowszym sposobie pomiaru subtelnych odkształceń skorupy ziemskiej, nazywanym satelitarną interferometrią radarową. Urządzenia radarowe - w przeciwieństwie do optycznych czujników promieniowania elektromagnetycznego, które rejestrują ilość odbitego światła (liczbę fotonów) - mogą mierzyć zarówno amplitudę, jak i fazę fali odbitej. Ponieważ wykorzystują one fale o bardzo dużych częstościach (np. kilka GHz, czyli kilka miliardów cykli na sekundę), sygnał radiowy, biegnąc z prędkością światła, przebywa w czasie jednej pełnej oscylacji fali drogę kilku centymetrów. Pomiar fazy umożliwia tym samym pomiar odległości z centymetrową lub nawet milimetrową dokładnością. Radar satelitarny pozwala więc na śledzenie np. tąpnięci geologicznych, wywołujących trzęsienia Ziemi, czy też unoszenia się i opadania stożków wulkanicznych, powodowanego gromadzeniem się lub odpływem lawy. I tak zdjęcia radarowe wulkanu Etna na Sycylii, wykonane za pomocą satelity zachodnioeuropejskiego ERS 1 w latach 1992-1993, gdy wulkan znajdował się w końcowej fazie swojego cyklu erupcyjnego, pozwoliły stwierdzić, że zapada się on o 2 cm miesięcznie. Stosunkowo duży obszar, na którym stwierdzono tę deformację, wydaje się wskazywać, że podziemna komora magmy jest znacznie większa niż dotychczas sądzono. Trudno przecenić znaczenie tej metody dla przewidywania trzęsień Ziemi i wybuchów wulkanów.

 [ 1 ]   [ 2 ]   [ 3 ]   [ 4 ]   [ 5 ]   [ 6 ]   [ 7 ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach