Astronomia
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:   Wirtualny Wszechświat > Astronomia > Niebo w tym miesiącu  
  Tematy
- Historia astronomii
- Narzędzia i metody astronomii
- Astronomia sferyczna i praktyczna
- Badania kosmiczne
- Układ Słoneczny
- Słońce
- Galaktyki
- Kosmologia
- Gwiazdozbiory całego roku
- Informacje o mapach i mapkach nieba
- Okrągłe mapy nieba
- Prostokątne mapki nieba
- Widoczność planet wewnętrznych
- Czas
- Obiekty Messiera
- Roje meteorów
- Literatura uzupełniająca
- Eseje

  Szukacz




Niebo w tym miesiącu

LISTOPAD 2000


Fazy księżyca

Pierwsza kwadra 4 XI 827
Pełnia 11 XI 22 15
Ostatnia kwadra 18 XI 16 24
Nów 26 XI 00 11

powiększenie
powiększenie...
Gdybyśmy pragnęli skompletować obserwacje wszystkich widocznych gołym okiem planet Układu Słonecznego w jak najkrótszym czasie, powinniśmy to zrobić w listopadzie 2000r. Wieczorem bowiem dostrzeżemy w tym miesiącu Wenus, JowiszaSaturna, a nad ranem - MarsaMerkurego. Tegoroczny listopad to miesiąc planetarnych rekordów pod jednym jeszcze względem. Otóż 19 listopada w opozycji znajdzie się Saturn, osiągając maksymalną jasność -0,4, a 28 listopada zrobi to samo Jowisz, racząc nas blaskiem -2,9. Jakby tego było mało, 15 listopada Merkury oddali się na największą odległość kątową od Słońca (19), fundując nam tym samym maksymalną elongację zachodnią. Ale po kolei.

W listopadzie godzinę po zachodzie Słońca będzie można na południowo-zachodnim nieboskłonie podziwiać coraz jaśniejszą (-4,0 na początku miesiąca, -4,1 pod jego koniec) i coraz wyżej wznoszącą się Wenus. W ostatnich dniach miesiąca koło planety pojawi się sierp Księżyca. 29 listopada Wenus znajdzie się tylko 2 na wschód od tarczy Srebrnego Globu.

W tym samym czasie, kiedy Wenus będzie zajmowała naszą uwagę na zachodzie, godzinę po zniknięciu Słońca spod wschodniego horyzontu wychyną Jowisz i Saturn w towarzystwie Plejad. Ponieważ listopad jest miesiącem opozycji tych planet, będą one widoczne w tym okresie przez całą noc, znikając z nieboskłonu dopiero tuż przed wschodem Słońca. Do koniunkcji Jowisza i Saturna z Księżycem dojdzie podczas pełni, w dniach 11 i 12 listopada.

powiększenie
powiększenie...
W 2000r. listopad jest chyba najlepszym okresem dla obserwacji Merkurego. Planeta będzie się pojawiała przed wschodem Słońca właściwie przez cały miesiąc, wznosząc się w najbardziej sprzyjających warunkach blisko 10 nad południowo-wschodni horyzont. Przed 10 listopada jasność Merkurego będzie wynosiła kilka dziesiątych wielkości gwiazdowej, ale od połowy miesiąca sięgnie -0,7. Przyglądając się Merkuremu w chłodne poranki, warto pamiętać, że jest to najbardziej niesforna po Plutonie planeta Układu Słonecznego. Niepozorny Merkury - jego masa wynosi zaledwie 5,5% masy Ziemi, a promień jest 2,6 razy mniejszy od ziemskiego - obdarzony równie mocno naznaczoną kraterami powierzchnią, co Księżyc, potrafi, jak żadna inna duża planeta, oddalić się od ekliptyki nawet o 7, co jest skutkiem nachylenia jego orbity do orbity Ziemi.

Obserwując listopadowym rankiem Merkurego, nie powinniśmy przeoczyć Marsa, wznoszącego się wyżej i nieco bardziej na wschód od planety krążącej najbliżej Słońca. Czerwona Planeta będzie świeciła słabiej (1,7) od Merkurego, ale niewykluczone, że spora wysokość na niebie umożliwi szybsze jej odnalezienie. Między obiema planetami, mniej więcej w połowie drogi, choć nieco bliżej Marsa, usytuuje się Kłos, najjaśniejsza gwiazda Panny (1). W dniach 22-24 listopada zawita w te okolice chudnący sierp Księżyca (26 listopada nów), który 24 listopada znajdzie się 3 nad Merkurym.

Listopad to miesiąc dwóch znanych rojów meteorów: taurydów i leonidów. Maksimum tych pierwszych przypada 3-13 listopada, kiedy to można zaobserwować w ciągu godziny około 10 spadających gwiazd, wybiegających z obszaru w pobliżu Plejad i Hiad (tak naprawdę wyróżnia się dwa radianty tego roju). Warto wiedzieć, że taurydy to odłamki komety Enckego - komety o najkrótszym znanym okresie orbitalnym, wynoszącym 3,3 roku. Leonidy swe maksimum osiągają 17-18 listopada. Obserwatorzy meteorów wciąż mają nadzieję, że - jak to się zdarza co kilkadziesiąt lat - powtórzy się deszcz leonidów. Można bowiem wówczas dostrzec w ciągu godziny nawet kilka tysięcy (!) spadających gwiazd.

Jarosław Włodarczyk
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach