Biblioteka
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:   Wirtualny Wszechświat > Biblioteka > Socjologia, Polityka > POLITYKA  



[1]  [2]  [3]  [4]  [5] 
Po pierwsze, Solon zadbał o to, by podział terytorialny szedł w poprzek dotychczasowych podziałów klanowych i rodowych. Dzisiejsze okręgi wyborcze również wiążą ze sobą wszystkich ludzi z danego terenu, łamią pierwotne lojalności oraz zachęcają do działania politycznego na rzecz całej społeczności.

Po drugie, po wprowadzeniu swych reform Solon na dziesięć lat opuścił Ateny, by nowe prawo weszło w życie pod jego nieobecność. Była to więc wczesna wersja zasady oddzielenia władzy wykonawczej od ustawodawczej. Solon rozumiał, że istotą polityki, w wąskim sensie tego słowa, jest zespół abstrakcyjnych urzędów, którym precyzyjnie przypisane są obowiązki. W rezultacie, wykonanie zadań można powierzyć jakimkolwiek, byle kompetentnym, urzędnikom. Podczas gdy w despotyzmie sprawy publiczne zależały od osobowości (często od kaprysu) panującego, władcy polityczni działają w kategoriach obowiązków przypisanych swym urzędom.

Zespół urzędów polis i reguły określające relacje między nimi tworzyły system prawny. Władza nie oparta na owym systemie pozbawiona byłaby specyficznych moralnych ograniczeń, które charakteryzują politykę. Pełnił on zatem dwie istotne funkcje. Precyzował, jakie kompetencje mają osoby zajmujące poszczególne stanowiska, tworząc w rezultacie przewidywalny (choć nie sztywny czy niezmienny) świat, w którym żyją obywatele, oraz nadawał formę polityce, a badania nad nim doprowadziły do powstania nauk politycznych.

Nauka o polityce - w przeciwieństwie do despotyzmu - jest możliwa, gdyż polityka rozwija się według regularnych wzorów. Ostatecznie zdana jest jednak na łaskę natury ludzkiej, z której bierze początek. O despotyzmie można na pewno powiedzieć jedno, że po władcy zdolnym i mądrym wcześniej czy później nastąpi szalony lub kiepski. Despotyzm podlega stałemu rytmowi wznoszenia się i opadania, jak pory roku. Dla Greków stanowiło to potwierdzenie ich przekonania, że despotyzm jako stowarzyszenie niewolników charakteryzuje się brakiem wolności i dlatego należy do nieracjonalnej sfery natury ludzkiej. Prawo natomiast, jako element sfery racjonalnej, da się - mimo że ostatecznie podlega zmianom - studiować w sposób bardziej naukowy niż despotyzm.

Systemy prawne można klasyfikować według cech w nich dominujących. We wszystkich rządy sprawuje albo monarcha, albo niewielka grupa ludzi, albo Zgromadzenie Ludowe. I nie ma innych możliwości: rządzi albo jedna osoba, albo kilka, albo wiele. W starożytnej Grecji za główny uważano podział na państwa oligarchiczne, które zdaniem Greków faworyzowały bogatych i silnych, oraz na demokracje, które uwzględniały interesy biednych, ale niosły ze sobą przemoc i niestabilność.

Greccy badacze polityki studiowali systemy prawne i uogólniali związki między naturą ludzką i formami politycznego współżycia. Najlepszym chyba z narzędzi, którymi się posługiwali, była teoria cyklów. Monarchie degenerują się, przekształcając się w tyranie, te zaś są obalane przez arystokratów. Degeneracja ich rządów z kolei prowadzi do oligarchii wyzyskującej lud. Oligarchię likwiduje przewrót demokratyczny, a demokracja stacza się w nieznośną niestabilność rządów gawiedzi i kończy się, gdy ktoś wystarczająco silny obejmie władzę i ogłosi się królem. W ten sposób cykl zaczyna się od początku. W późnym okresie greckim tę wersję teorii cyklów przedstawił Polibiusz, który zmierzał przede wszystkim do wyjaśnienia swoim rodakom charakteru polityki Rzymu; inne wersje tej teorii można znaleźć u Platona i Arystotelesa.

[1]  [2]  [3]  [4]  [5] 
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach