Biblioteka
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:   Wirtualny Wszechświat > Biblioteka > Socjologia, Polityka > POLITYKA  



[1]  [2]  [3]  [4]  [5] 
Wiedza, jak zauważył Bacon, jest siłą. Znajomość cyklów zmian politycznych skłoniła Greków do zastanawiania się nad tym, jak zorganizować instytucje polityczne, by ten cykl przerwać i zapewnić państwu jeżeli nie wieczność, to długofalową stabilność. Kluczowe były dwie propozycje. Pierwsza nakazywała określić władzę przez nadanie jej pewnej liczby funkcji, te zaś rozdzielić między różne urzędy i zgromadzenia. Ponieważ decyzje wykonawcze wymagają przywódcy, zastanawianie się nad kierunkiem polityki - niewielkiej grupy doświadczonych obywateli, akceptacja zaś prawa przez obywateli i zdolność rządu do reakcji na sytuację zależą od efektywności metod konsultowania się, należy stworzyć takie prawo, które podzieli władzę między jednego, kilku i wielu. Propozycja druga zakładała, że dokładnie ten sam podział pozwoli zrównoważyć interesy bogatych i biednych oraz zapobiec używaniu siły politycznej do wyzyskiwania tych ostatnich. Taka równowaga byłaby dla państwa tym samym, co zdrowie dla organizmu, i dzięki niej możliwe stałoby się wyzbycie na długi czas obaw o psucie się ustroju. To właśnie stanowi treść doktryny równowagi prawnej, tak ważnej w życiu politycznym Zachodu. Praktycy polityki często sami do niej dochodzą. Angielskie prawo państwowe wprowadziło równowagę między monarchą, Izbą Gmin a Izbą Lordów i często jest podawane jako przykład zastosowania tej doktryny. Brytyjscy prawnicy i mężowie stanu rzeczywiście znali teorię cyklów i czasem szukali w niej wskazówek dla siebie, jednak ich instytucje polityczne były przede wszystkim odpowiedzią na konkretną sytuację w Wielkiej Brytanii.

Arystoteles był zdania, że obecność pewnej dawki demokracji jest konieczna dla ustroju najlepszego, który nazwał politeją. Zbadał on wiele systemów prawnych, interesując się szczególnie mechanizmami zmian politycznych. Uważał na przykład, że rewolucje zawsze są wynikiem dążenia do większej równości. Zajmując się zarówno etyką, jak i polityką, postawił fascynujące pytanie: czy dobry obywatel może być dobrym człowiekiem? W niektórych państwach rządzący mogą przecież wymagać od rządzonych działań, które są złe. Grecy stworzyli tak wiele teorii dotyczących polityki, a także innych dziedzin życia, że dziś często spotyka się pogląd, iż wszystko, co potem działo się i nadal dzieje w myśli politycznej, jest już tylko wyłuskiwaniem poszczególnych elementów z kompletnego zestawu podarowanego nam przez antyk. Innymi słowy, pogląd polityczny to zawsze wybór ze skończonego zestawu możliwości. Oznacza to przyjęcie założenia, że natura ludzka jest niezmienna. Tymczasem istnieje też pogląd - szczególnie popularny w naszych czasach - że natura człowieka jest tworem społeczeństwa, w którym on żyje. Bardzo niewiele jest problemów, które dopiero my poddaliśmy pod dyskusję i które nie zostały - w tej lub innej postaci - zauważone przez Greków. Ponadto pozostawili nam swą specjalność: wizję ideału politycznego, który w filozofii przywdział postać Państwa Platona, w polityce zaś - opisu ustroju Aten Peryklesa, przedstawionego przez Tukidydesa w Wojnie peloponeskiej.

Kenneth Minogue
[1]  [2]  [3]  [4]  [5] 
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach