Filozofia
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Filozofia > Historia filozofii w datach > FILOZOFIA STAROŻYTNA  
  Jesteś tutaj
HISTORIA FILOZOFII W DATACH
FILOZOFIA STAROŻYTNA
Strona: 17/46
  Skocz do
Spis rozdziałów
Początek rozdziału
Koniec rozdziału
  Źródła
HISTORIA FILOZOFII W DATACH powstała na podstawie dwóch książek Dominique Folscheid: Wielkie daty filozofii starożytnej i średniowiecznej
oraz
Wielkie daty filozofii nowożytnej i współczesnej, które w przekładzie Jerzego Niecikowskiego i pod redakcją Wiktorii Krzemień ukazały się w Polsce w 2000 roku w serii  W CZYM RZECZ?.
  Szukacz
17/46

387 p.n.e.
- Platon zakłada Akademię. Akademia jest najsłynniejszą szkołą filozoficzną. Została zniszczona w 69 roku (po zdobyciu Aten), a następnie odrodziła się i działała do 529 roku n.e. - istniała więc ponad 900 lat. Jeśli nawet napis, który widniał u jej wejścia ("Niech nie wchodzi tu nikt, kto nie zna geometrii"), jest jedynie fikcją literacką, to i tak jest to legenda znacząca: najpierw dziesięć lat studiów poświęcano tu naukom kształcącym umysł i dającym podstawy poznania (arytmetyka, geometria, stereometria, astronomia, muzyka), później pięć lat poświęcano filozofii, by wreszcie dojść do nauki najwyższej, to jest - dialektyki.

około 385-370 p.n.e.
:

-    Fedon: ostatnie rozważania Sokratesa. Nie zgodziwszy się uciec z więzienia, co byłoby w jego oczach samobójstwem (a więc czynem bezbożnym), Sokrates w celi śmierci zastanawia się, czym w świetle rozumu jest religijna wiara w nieśmiertelność duszy. Jego zdaniem, dusza, będąca źródłem ruchu, nie jest związana z ciałem (ciało = soma, czyli coś pokrewnego sema = grób), a zatem z natury dusza nie podlega cyklowi narodzin i śmierci. Filozofować to, według Sokratesa, wznosić się do bytów w sobie (idei), a zatem odrywać się od ciała, czyli "Uczyć się umierać".
-    Uczta: eros we wszystkich postaciach. Eros (miłość - pożądanie) jest wszędzie, zarówno u źródeł żądzy poznania prawdy, jak i u źródeł przywiązania do życia cechującego wszystkie istoty zmysłowe (ich nie kończąca się reprodukcja naśladuje wieczność). Mit Arystofanesa pokazuje, że wszystko wywodzi się z podziału istot pierwotnie samowystarczalnych (męskich, żeńskich lub mających obie płcie), które zgrzeszyły nieumiarkowaniem i dlatego zostały rozcięte przez Zeusa na pół, wskutek czego każdy poszukuje swej utraconej połówki. Działając na wszystkich poziomach rzeczywistości, miłość, która jednoczy, jest pośrednikiem między nimi i dlatego ofiarowuje nam drogę wiodącą wzwyż (od wielorakich przejawów piękna zmysłowego do Piękna jako takiego, stanowiącego ostateczny kres wtajemniczenia).
-    Państwo: sprawiedliwość jako harmonijne połączenie etyki i polityki. Państwo to główne dzieło Platona. Zawiera ono: filozofię sprawiedliwości, zarys utopii politycznej (której istotą jest moralność, gdyż prawdziwy rząd winien być jak dusza mędrca), teorię prawdy (jest tyle stopni poznania, ile poziomów rzeczywistości) oraz filozofię Dobra (które jest istotą i warunkiem prawdy, co stanowi zapowiedź neoplatonizmu). Zawarta tutaj słynna alegoria jaskini mówi, że jesteśmy więźniami oszukiwanymi przez bezpośrednio dany świat pozorów, będący jedynie cieniem realnie istniejących wzorców (idei), ku którym winniśmy się zwrócić. Rozważając zagadnienie polityki, Platon tworzy tutaj typologię systemów władzy. Roztrząsając problemy moralności, pokazuje w niezwykłym tekście na temat wolności (mit, w którym opisano, jak dusze przed ucieleśnieniem wybierają swój los), że jesteśmy odpowiedzialni za swoje przeznaczenie.
-    Fajdros (około 370 p.n.e.): dusza w poszukiwaniu wyzwolenia. Aby wiedzieć, co może nas doprowadzić do dobra, trzeba ustalić, jaka jest istota duszy (alegoria przedstawiająca dwa konie, dobrego i złego - odwagę i popędy - zaprzęgnięte do skrzydlatego rydwanu, którym kieruje woźnica - rozum). Dusza krąży między światem idealnym i zmysłowym, na który spada, aby się ucieleśnić. Wyzwolenie osiąga dzięki słowu, nie chodzi jednak o słowo pisane, będące jedynie nieruchomym obrazem żywej mowy - takie słowo bowiem ułatwia jedynie zapamiętywanie, niszcząc wewnętrzną aktywność duszy.
-    Wykład na temat Dobra: nie zapisana nauka Platona. Na podstawie wielu świadectw (między innymi Arystotelesa) uważa się, że istniała ezoteryczna koncepcja (dotycząca Dobra), którą Platon wykładał tylko ustnie, przedstawiając ją w Akademii wybranemu kręgowi wtajemniczonych. Nie wiadomo, czy wykład ten powstał przed Państwem, czy należy go datować na lata 354-348 p.n.e.. Nie wiadomo również, czy Platon nie chciał otwarcie okazywać swej wrogości do demokracji, czy też nie zdążył spisać doktryny, która później uległa ewolucji (w kierunku teorii idei-liczb, otwierającej drogę do neoplatonizmu).



17/46
[góra strony]
Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach