Właściwa strona - http://www.wiw.pl/astronomia/0703-c2-slonce.asp Wiw Matematyka i przyroda: Astronomia Biologia Fizyka Matematyka Humanistyka: Historia Kultura antyczna Literatura Plastyka Czytaj: Biblioteka Delta Inne: Słowniki Szkoły wyższe Wszechświat w obrazkach Nowe: Nowinki Nowości Jesteś tutaj: Wirtualny Wszechświat Astronomia Słońce Tematy - Historia astronomii - Narzędzia i metody astronomii - Astronomia sferyczna i praktyczna - Badania kosmiczne - Układ Słoneczny - Słońce - Parametry fizyczne i budowa - Jądro - Otoczka - Atmosfera - Promieniowanie - Aktywność - Przyszłość - Galaktyki - Kosmologia - Niebo w tym miesiącu - Eseje Szukacz Przeszukaj za pomocą Szukacza: witrynę Astronomia cały Wirtualny Wszechświat Przeszukaj inne witryny wydawnictwa Prószyński i S-ka Jak zadawać pytania? Otoczka Słońca [ 1 ] [ 2 ] Dokładne porównanie obserwacji z teorią pozwala nie tylko stwierdzić ogólną poprawność modelu standardowego i znacznie go ulepszyć, lecz także - odrzucić niektóre modele niestandardowe, konstruowane tylko po to, by wyjaśnić problem neutrin słonecznych. I tak model o niskiej zawartości pierwiastków cięższych od helu charakteryzuje się widmem drgań znacznie odbiegającym od obserwowanego, co jest podstawą do jego odrzucenia. Podobne rozbieżności wykazuje model z jednorodnym chemicznie jądrem. Analiza drgań o różnych wartościach l pozwala odtworzyć rozkład wartości prędkości dźwięku we wnętrzu Słońca, a co za tym idzie - temperatury. Na podstawie przebiegu temperatury stwierdzono, że grubość warstwy konwekcyjnej przekracza 200 tysięcy km. Badania heliosejsmologiczne pozwalają określić prędkość rotacji wewnętrznych warstw Słońca. Rysunek przedstawia zmiany okresu obrotu materii wewnątrz Słońca z głębokością, uzyskane na podstawie obserwacji drgań słonecznej powierzchni za pomocą satelity SOHO. Obszary okołobiegunowe 60 o strefy konwekcyjnej wirują wolniej niż równikowe 0 o - tak jak obserwowana bezpośrednio powierzchnia Słońca. Słońce obraca się niejednorodnie. Warstwy powierzchniowe wirują z okresem rosnącym z szerokością heliograficzną czyli z odległością od równika. Na równiku pełen obrót trwa około 25 dni, przy biegunach zaś - prawie 36 dni. Heliosejsmologia daje możliwości badania prędkości rotacji warstw podpowierzchniowych. Fale rozchodzące się zgodnie - lub przeciwnie - do kierunku obrotu Słońca wokół własnej osi, przebywają różne drogi pomiędzy kolejnymi odbiciami od powierzchni. Różnica ta zależy od średniej prędkości warstw gazu, przez które wędruje fala. Zjawisko to jest wykorzystywane do wyznaczania prędkości obrotu wewnętrznych warstw Słońca. I tak podfotosferyczne warstwy strefy konwekcyjnej wirują podobnie jak powierzchnia. Głębiej, w warstwie promienistej, ruch obrotowy materii o okresie około 28 dni jest prawie jednorodny, a w jądrze jakkolwiek pomiary są tu najmniej dokładne okres obrotu maleje do 15-20 dni. Okazuje się zatem, że również model Słońca z bardzo szybko wirującym jądrem nie znajduje potwierdzenia w obserwacjach. W tej części wnętrza Słońca, która jest zdominowana przez transport energii za pośrednictwem promieniowania, rozchodzą się także fale o nieco innej naturze, bardziej przypominające fale na wodzie. Ich siłą zwrotną jest siła wyporu. Są to oscylacje grawitacyjne fale typu g, o okresach godzinnych i dłuższych. Fale te powstają w obszarach stabilnych konwekcyjnie, a zatem również w atmosferze. Niemniej bardziej interesujące są te grawitacyjne drgania własne, które niosą informację o warunkach fizycznych w najgłębszych obszarach Słońca. Dotychczas jednak widmo drgań charakterystyczne dla wnętrza Słońca nie zostało zaobserwowane w niekwestionowany sposób. Krzysztof Jahn [ 1 ] [ 2 ] Wiw - strona główna | Astronomia i kosmologia | Biologia | Fizyka | Matematyka | Historia | Kultura antyczna | Literatura | Szkoła-Plastyka | Nowinki | Nowości | Szkoły wyższe | Biblioteka | Wszechświat w obrazkach | Słowniki | Copyright Prószyński i S-ka SA 2000. All rights reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone.