Właściwa strona - http://www.wiw.pl/astronomia/niebo/200009/200009.asp Wiw Matematyka i przyroda: Astronomia Biologia Fizyka Matematyka Humanistyka: Historia Kultura antyczna Literatura Plastyka Inne: Szkoły wyższe Biblioteka Wszechświat w obrazkach Słowniki Nowinki Nowości Jesteś tutaj: Wirtualny Wszechświat Astronomia Niebo w tym miesiącu Tematy - Historia astronomii - Narzędzia i metody astronomii - Astronomia sferyczna i praktyczna - Badania kosmiczne - Układ Słoneczny - Słońce - Galaktyki - Kosmologia - Niebo w tym miesiącu - Informacje o mapach i mapkach nieba - Okrągłe mapy nieba - Prostokątne mapki nieba - Widoczność planet wewnętrznych - Czas - Obiekty Messiera - Roje meteorów - Literatura uzupełniająca - Eseje Szukacz Przeszukaj za pomocą Szukacza: witrynę Astronomia cały Wirtualny Wszechświat Przeszukaj inne witryny wydawnictwa Prószyński i S-ka Jak zadawać pytania? Niebo w tym miesiącu WRZESIEŃ 2000 Fazy księżyca Pierwsza kwadra 5 IX 18 27 Pełnia 13 IX 21 37 Ostatnia kwadra 21 IX 03 28 Nów 27 IX 21 53 ...powiększenie We wrześniu na tle zorzy porannej, pojawiającej się nad wschodnim horyzontem przed Słońcem, będzie samodzielnie królował Mars. Wprawdzie osiągnie on w tym miesiącu najmniejszą jasność w całym 2000 roku, świecąc blaskiem 1,8 , ale weźmie za to udział w interesujących koniunkcjach. Przede wszystkim 16 września o godz. 5:10 Czerwona Planeta minie najjaśniejszą gwiazdę Lwa, Regulusa Leo, 1,4 , w odległości zaledwie 1 , czyli dwóch średnic księżycowej tarczy. W dniach 25-26 września nad Marsem i Regulusem, wiszącymi o godz. 5:25 nad punktem kardynalnym wschodu, ale już nieco bardziej od siebie oddalonymi, przesunie się cienki sierp Księżyca tuż przed nowiem Jowisz i Saturn zaczną pojawiać się w tym miesiącu nad północno-wschodnim horyzontem mniej więcej 4-5 godzin po zachodzie Słońca, a więc około godz. 23. Obie planety, tak jak miało to miejsce w czerwcu, lipcu i sierpniu, pozostaną w towarzystwie Plejad i Aldebarana 0,9 . A ponieważ i Jowisz, i Saturn zbliżają się do opozycji, która w obu przypadkach nastąpi w listopadzie, ich jasność rośnie: Jowisza od -2,4 na początku miesiąca do -2,6 pod jego koniec, Saturna od 0,1 do -0,1 . Tuż po połowie września dojdzie do koniunkcji planet z Księżycem między pełnią a pierwszą kwadrą. Nad ranem 19 września Saturn znajdzie się 2 ponad tarczą Srebrnego Globu, a gdy minie dzień i zapadnie noc - wciąż 19 września - Księżyc wzejdzie oddalony od Jowisza o 3 . ...powiększenie Jowisz i Saturn nie są jedynymi planetami olbrzymami, którym warto poświęcić uwagę we wrześniowe noce. W Koziorożcu bowiem, górującym w połowie miesiąca około godz. 21, znajdują się Uran i Neptun. Jasność obu planet bliska jest maksymalnej, gdyż bardzo niedawno znajdowały się one w opozycji: Neptun 27 lipca, a Uran - 11 sierpnia. Do obserwacji Neptuna nieodzowna jest luneta, gdyż jego blask sięga tylko 7,9 . Natomiast Urana można spróbować wyłuskać spośród gwiazd gołym okiem, ponieważ ma on jasność 5,7 , która w październiku spadnie zaledwie o 0,1 . Jak to zrobić? Może warto wypróbować metodę starożytnych astronomów, którzy określali położenia planet choć nie znali Urana względem linii łączących dwie gwiazdy. We wrześniu aż się prosi, by wykorzystać w tym celu Cap Koziorożec to po łacinie Capricornus i 18 Aqr Wodnik = Aquarius; jasność pierwszej gwiazdy wynosi 4,3 , drugiej zaś - około 5,5 . Na początku miesiąca planeta powinna znajdować się nieco przed linią poprowadzoną między tymi gwiazdami, a pod koniec - za nią. Tym, którzy obruszą się na tak prymitywną metodę, spieszę donieść, że wykorzystywano ją jeszcze na początku ery kosmicznej - do określania położeń sztucznych satelitów, by w ten sposób kontrolować ich orbity. A tym, którym mimo wszystko idea łączenia napiętym sznurkiem dwóch gwiazd i próby wypatrzenia pozostającego blisko granicy widoczności gołym okiem Urana wydaje się dziwaczna, zawsze pozostaje teleskop. Tarczki Urana i Neptuna mają niebieskozielone zabarwienie: Urana jest nieco większa średnica 3,7 sekundy kątowej od Neptuna 2,3''. Tak czy owak, to ruch planety na tle gwiazd - a zatem owo błądzenie planetes w języku greckim oznacza tułaczy, od którego wzięła się nazwa tych ciał - zdradzi ostatecznie jej przynależność do Układu Słonecznego. A jesień astronomiczna przyjdzie w tym roku 22 września o godz. 19:27. Jarosław Włodarczyk [ góra strony ] Wiw - strona główna | Astronomia i kosmologia | Biologia | Fizyka | Matematyka | Historia | Kultura antyczna | Literatura | Szkoła-Plastyka | Nowinki | Nowości | Szkoły wyższe | Biblioteka | Wszechświat w obrazkach | Słowniki | Copyright Prószyński i S-ka SA 2000. All rights reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone.