Właściwa strona - http://www.wiw.pl/Biologia/Genetyka/JezykGenow/Esej.asp?base=r&cp=1&ce=9 Wiw Matematyka i przyroda: Astronomia Biologia Fizyka Matematyka Humanistyka: Historia Kultura antyczna Literatura Plastyka Czytaj: Biblioteka Delta Inne: Słowniki Szkoły wyższe Wszechświat w obrazkach Nowe: Nowinki Nowości Jesteś tutaj: Wirtualny Wszechświat Biologia Genetyka Podstawy genetyki Indeks Genetyka Historia odkryć . . . Podstawy genetyki Podstawy budowy chemicznej DNA, RNA i białek Podstawy chemii . . . Budowa DNA Budowa RNA Budowa białek Przepływ informacji . . Metody poznawania . . Genetyka molekularna Geny i ewolucja Świat wirusów i . . . Inżynieria genetyczna Słowniczek Źródło Wybrane fragmenty pochodzą z książki Język genów autorstwa Paul'a Berg'a i Maxine Singer Szukacz Przeszukaj za pomocą Szukacza: witrynę Biologia cały Wirtualny Wszechświat Przeszukaj inne witryny wydawnictwa Prószyński i S-ka Jak zadawać pytania? Budowa RNA RNA Podobieństwa i różnice między DNA i RNA N ić RNA jest bardzo podobna do pojedynczej nici DNA. Są jednak między nimi istotne różnice. Po pierwsze, cukier zawarty w RNA to ryboza, a nie deoksyryboza ryboza zawiera grupę OH w miejscu atomu wodoru deoksyrybozy. Po drugie, zamiast tyminy t RNA zawiera uracyl u. Nici RNA mają różną długość: od około 100 do kilku tysięcy nukleotydów. Nukleotydy połączone są tak samo jak w DNA: grupa fosforanowa łączy atom węgla 5'-rybozy z atomem 3'-rybozy sąsiedniego nukleotydu. Większość kwasów nukleinowych w komórce to RNA. Jest go 5 do 10 razy więcej niż DNA. Są różne klasy RNA zestawiono je w tabeli poniżej. Większość znajduje się we wszystkich komórkach i bierze udział w translacji, czyli syntezie białek. Najliczniej występującą klasą RNA jest rybosomowy RNA rRNA, którego jest kilka różnych rodzajów. Występują one we wszystkich komórkach, jakkolwiek ich struktura u różnych gatunków jest odmienna. U danego gatunku każdy z rodzajów rRNA ma zawsze taką samą ściśle określoną sekwencję nukleotydową, tak więc każda z tysiąca jego kopii w każdej komórce organizmu jest identyczna. Natomiast cząsteczki informacyjnego RNA mRNA od angielskiej nazwy messenger RNA stanowią niesłychanie złożoną mieszaninę cząsteczek o najrozmaitszych sekwencjach nukleotydowych. Przyczyny różnic między poszczególnymi klasami RNA staną się jasne, kiedy omówimy funkcje, jakie pełnią one w komórce. W odróżnieniu od DNA, cząsteczki komórkowego RNA są zwykle jednoniciowe, jednak wiele z nich zawiera krótkie sekwencje komplementarne do innych odcinków tej samej cząsteczki. Takie Różne sposoby przedstawiania łańcucha transportującego RNA zwiniętego w charakterystyczny kształt. Zasady oznaczone kropkami są w tRNA często modyfikowane chemicznie komplementarne sekwencje mogą tworzyć wiązania wodorowe, kiedy zbliżą się do siebie na przykład sekwencja 5' UAUUC 3' może łączyć się z sekwencją 3' AUAAG 5' położoną w innym fragmencie, jeśli obie nici złożą się ze sobą. Często takie powstające w obrębie cząsteczki struktury przestrzenne mają zasadnicze znaczenie dla pełnionych przez RNA funkcji. Najlepiej poznaną klasą RNA, w której takie struktury są niezwykle ważne, jest transportujący RNA tRNA od nazwy angielskiej: transfer RNA, zwany też przenośnikowym RNA. Schematy struktury przestrzennej cząsteczki tRNA pokazano na rycinie obok. Rodzaje komórkowego RNA Przybliżona liczba typów w komórce Przybliżona długość liczba nukleotydów transportujący RNA 40-60 75-90 5S rybosomowy RNA 1-2 120 5,8S rybosomowy RNA * 1 155 mały rybosomowy RNA 1 1600-1900 duży rybosomowy RNA 1 3200-5000 informacyjny RNA tysiące różnie heterogenny jądrowy RNA * tysiące różnie mały cytoplazmatyczny RNA dziesiątki 90-330 mały jądrowy RNA * dziesiątki 58-220 * występuje tylko w komórkach eukariotycznych Komplementarne pary zasad w zwiniętej pojedynczej nici mogą ulec rozerwaniu w podwyższonej temperaturze, podobnie jak w przypadku podwójnej helisy DNA. RNA może tworzyć nawet długą podwójną helisę, jednak w komórkach sytuacje takie zdarzają się rzadko, ponieważ zazwyczaj nie ma w nich tak długich nici komplementarnych. W odróżnieniu od replikacji DNA, efektem syntezy RNA jest tylko jedna nić. W odpowiednich warunkach pojedyncze nici RNA i DNA o komplementarnych sekwencjach mogą utworzyć podwójną helisę RNA DNA. Wtedy uracyle RNA łączą się z adeninami DNA, zaś adeniny RNA z tyminami DNA. Dzięki powstawaniu takich hybrydowych połączeń możliwe są najrozmaitsze laboratoryjne manipulacje kwasami nukleinowymi; na przykład stopień komplementarności sekwencji wyizolowanych RNA i DNA mierzy się sprawdzając ich zdolność do tworzenia podwójnej helisy RNA- DNA. Rycina poniżej pokazuje sposób, w jaki można oszacować stopień komplementarności między sekwencjami DNA i RNA. Sposób mierzenia stopnia komplementarności między cząsteczkami DNA i RNA Najpierw rozplata się poddaje denaturacji podwójną helisę DNA, umieszczając go w podwyższonej temperaturze. Następnie do roztworu DNA dodaje się RNA i obniża temperaturę. Cząsteczki łączą się wówczas ze sobą dzięki powstawaniu wiązań między zasadami w komplementarnych regionach DNA i RNA. Nie związane, niekomplementarne, jednoniciowe fragmenty są następnie usuwane za pomocą specjalnych enzymów. Ilość pozostającego kwasu nukleinowego w postaci podwójnej helisy świadczy o stopniu komplementarności badanych cząsteczek. góra strony poprzedni esej następny esej Wiw - strona główna | Astronomia i kosmologia | Biologia | Fizyka | Matematyka | Historia | Kultura antyczna | Literatura | Szkoła-Plastyka | Nowinki | Nowości | Szkoły wyższe | Biblioteka | Wszechświat w obrazkach | Słowniki | Copyright Prószyński i S-ka SA 2000. All rights reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone.