Historia
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Historia > Dzieje państw  
  Jesteś tutaj
Dzieje
państw

© Prószyński i S-ka
Warszawa 2000

  Spis treści
Wirtualny
Atlas
Historyczny
Starożytna
Grecja
Dzieje państw

XXIV. ATENY, SPARTA, TEBY PO WOJNIE PELOPONESKIEJ

Polityka spartańska po wojnie peloponeskiej polegała głównie na sprawowaniu kontroli nad wprowadzonymi przez siebie w Grecji oligarchiami i obsadzaniu miast garnizonami ze spartańskimi dowódcami - harmostami. Mimo wsparcia z zewnątrz panowanie "30 tyranów" w Atenach trwało krótko. W 403 r. p.n.e. Trasybulos przywrócił tam demokrację, a w 392 r. wprowadzone zostały państwowe diety za udział w Zgromadzeniu i w przedstawieniach teatralnych. Nowe władze skazały w 399 r. p.n.e. na śmierć przez otrucie filozofa Sokratesa pod zarzutem "psucia" młodzieży i nieuznawania powszechnie czczonych bóstw. Najlepszy to dowód, jak niepewnie czuła się w Atenach odnowiona demokracja.

W tym okresie Grecy brali czynny udział w wydarzeniach w Azji. Najemnicy greccy walczyli m.in. W 401 r. p.n.e. W bitwie pod Kunaksą wspierając perskiego pretendenta do tronu, Cyrusa Młodszego (który zresztą poległ w walce) przeciw jego bratu, królowi Artakserksesowi II. Po śmierci Cyrusa grecki oddział posiłkowy pod dowództwem Ateńczyka Ksenofonta musiał przebijać się z powrotem do kraju ("wyprawa 10 000"). Chwilową słabość Persji pragnęła wykorzystać Sparta, która podjęła próbę wyzwolenia miast jońskich (399-94 p.n.e.).

W tej sytuacji wspierane przez Persję Ateny, Teby, Korynt i Argos wypowiedziały wojnę Sparcie (wojna koryncka 395-87 p.n.e.). Zreorganizowana przez Ateńczyka Konona flota perska pokonała spartańską w 394 r. W bitwie pod Knidos, lecz w tym samym roku Ateńczycy i Tebańczycy ponieśli z rąk Sparty klęskę na lądzie w bitwie pod Koroneją. Aby nie dopuścić do odnowienia Związku Morskiego i odbudowy Długich Murów, Sparta i Persja rozpoczęły pertraktacje pokojowe, a flota spartańsko-perska zablokowała Bosfor, aby zatrzymać dostawy zboża znad Morza Czarnego do Aten.

Pod dyktando Persji w 387 r. p.n.e. został zawarty pokój między Atenami i Spartą (pokój Antalkidasa zwany też królewskim). Greckie miasta w Azji Mniejszej dostały się pod panowanie perskie, a pozostałe poleis uzyskały autonomię, nad którą czuwać miała Sparta. Wyrazem sprzeciwu wobec hegemonii Sparty było powstanie w 377 r. II Związku Morskiego skupiającego 60 sprzymierzeńców, zachowujących równe prawa i autonomię. Agresywna polityka spartańska natrafia także na opór w Tebach, które domagały się uznania rozwiązanego w 379 r. Związku Beockiego. Na mocy uchwał kongresu pokojowego zwołanego pod egidą Persji, Sparta otrzymała misję wymuszenia na Tebach uległości i wkroczyła na teren Beocji. Tutaj, w 371 r. p.n.e. doszło do bitwy pod Leuktrami, w której hoplici tebańscy pod wodzą Epaminondasa, dzięki zastosowaniu "szyku ukośnego", pokonali wojska spartańskie. Ta pierwsza klęska Sparty w otwartym polu była oznaką schyłku jej potęgi. Następnie Tebańczycy zaatakowali Lakonię, wyzwolili Messenię i Arkadię. Zaniepokojone wzrostem potęgi Teb Ateny i Sparta zawarły między sobą pokój, a w 369 r. przymierze zwrócone przeciw Tebom. Tebańczycy wybudowali własną flotę i umacniali swoją hegemonię w Grecji. W 362 r. W bitwie pod Mantineją Teby pokonały połączone siły Aten i Sparty, jednak ich król Epaminondas został ranny i zmarł na polu bitwy. Uniemożliwiło to Tebańczykom wykorzystanie zwycięstwa i narzucenie Grecji na dłuższy okres swojej dominacji. Ogólne wyczerpanie państw greckich doprowadziło do zawarcia powszechnego pokoju, oznaczającego rezygnację Teb z aspiracji do hegemonii.


 
 
[góra strony]
Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach