Historia
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Historia > Dzieje państw  
  Jesteś tutaj
Dzieje
państw

© Prószyński i S-ka
Warszawa 2000

  Spis treści
Wirtualny
Atlas
Historyczny
Starożytna
Grecja
Dzieje państw

XXXI 56. Koniec wojen domowych

Po śmierci Cezara władzę w Rzymie objął senat, który odwołał jego zarządzenia i ułaskawił morderców. Choć Cezar adoptował wnuka swej siostry, Gajusza Oktawiana (63 p.n.e.-14 n.e.) i przekazał mu dziedzictwo, polityczną schedę po dyktatorze zagarnął konsul Marek Antoniusz. Po pogrzebie i ogłoszeniu testamentu Cezara, jego zabójcy musieli opuścić Rzym w obawie przed zemastą podburzonego przez Antoniusza tłumu. Dyktatura została wprawdzie zniesiona, wkrótce doszło jednak do walki o sukcesję po Cezarze (wojna mutynińska, 44-43 p.n.e.). Marek Brutus udał się do Macedonii, Kasjusz do Syrii, a Decimus Brutus do Galii Przedalpejskiej, gdzie w Mutynie został oblężony przez Antoniusza. Oktawian obdarzony władzą pretorską podążył tam ze swą prywatną armią, pokonał Antoniusza w bitwie pod Mutiną (zginęli w niej konsulowie Hircjusz i Pansa) i uzyskał na rok konsulat. Dla zabójców w 43 r. p.n.e. zorganizowano w 43 r. specjalne sądy. Podczas trwającej wojny domowej 11 XI 43 r. został zawiązany na 5 lat II triumwirat (Antoniusz, Lepidus, Oktawian), usankcjonowany prawnie (lex Titia: tresviri rei publicae constituendae - trzech dla zaprowadzenia porządku w państwie). Prowincje Sycylia i Afryka przypadły Oktawianowi, Gallia Cisalpina Antoniuszowi, zaś Gallia Narbonensis i Hiszpania Lepidusowi. Rzym terroryzowały proskrypcje ogłoszone przez triumwirów. Skazanych zostało ponad 200 senatorów i 2000 ekwitów, w tym Cycero. Kasjusz i Brutus zostali w 42 r. p.n.e. pobici pod Filippi. Antoniusz udał się następnie na Wschód, do prowincji Azji, Syrii i Egiptu.

Po wojnie z bratem triumwira, konsulem Lucjuszem Antoniuszem (41-40 p.n.e.) i oblężeniu Peruzji, stanowiącymi pokłosie bezwzględności przejawianej przez Oktawiana podczas osiedlania weteranów, dzięki mediacji Mecenasa w 40 r. p.n.e. doszło do układu w Brundizjum i nowego podziału imperium. Antoniusz otrzymał Wschód, Oktawian - Zachód, Lepidus Afrykę, Italia zaś miała pozostawać neutralna. Faktycznie jej zasobami dysponował jednak Oktawian, a Antoniusz, by go zaszachować doprowadził w 39 r. do zawarcia układu w Misenum, na mocy którego Sekstus Pompejusz dostał Sycylię, Sardynię, Korsykę oraz Achaję, w zamian za co miał zapewniać dostawy zboża do Rzymu. Napięcia między triumwirami rosły, ale potrzebowali oni wytchnienia przed kolejnym starciem, w związku z czym w 38 r. p.n.e. odnowili triumwirat na następne 5 lat. Szykujący się do rozprawy z Partami na Wschodzie Anmtoniusz zawarł w 37 r. Z Oktawianem układ w Tarencie i otrzymał od niego kilka legionów, a sam przekazał mu swą flotę do walki z Sekstusem Pompejuszem. Ten ostatni został pokonany w 36 r. przez Marka Wispaniusza Agryppę w bitwie pod Mylae i Naulochoi. Lepidus zaś, po nieudanej próbie opanowania Sycylii utracił całkowicie wpływy polityczne.

Antoniusz, po rozwodzie z Oktawią, siostrą Oktawiana, w 36 r. p.n.e. ożenił się z Kleopatrą VII, królową Egiptu. Następnie podjął nieudaną wyprawę przeciw Partom, podczas której udało mu się jednak zająć w 34 r. Armenię. Usiłował on stworzyć państwo typu hellenistycznego, zapisał wschodnie prowincje rzymskie Kleopatrze, powołał Cezariona (syna Kleoptary i Cezara) na współregenta, a postanowienia te zapisał w testamencie złożonym u rzymskich westalek. Oktawian wydobył stamtąd ten dokument i ogłosił go. Doprowadziło to do wybuchu wojny pomiędzy Oktawianem a Antoniuszem (tzw. wojny ptolemejskiej), która miała miejsce w latach 32-30 p.n.e. Rozstrzygnięcie przyniosła w niej 2 IX 31 r. bitwa pod Akcjum, w której Agryppa rozbił flotę Kleopatry, zaś 19 legionów Antoniusza poddało się bez walki. 3 VIII 30 r. p.n.e. zajęta została Aleksandria, a Antoniusz i Kleoptara popełnili samobójstwo. Egipt staje się odtąd "osobistą domeną" cesarzy rzymskich.

Po odbyciu triumfu w Rzymie i osiedleniu 120 000 weteranów Oktawian w trakcie swego ósmego konsulatu stopniowo rezygnował ze specjalnych pełnomocnictw (potestas omnium rerum). Dokonana została oficjalnie 13 I 27 r. p.n.e. restauracja republiki, a władza formalnie przekazana władzy w ręce senatu, na co ten odpowiedział 16 I 27 r. przyznaniem Oktawianowi tytułu Augusta ("wywyższonego przez bóstwo"). Jedynowładztwo w Rzymie stało się w ten sposób faktem.


 
 
[góra strony]
Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach