Historia
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Historia > Dzieje państw  
  Jesteś tutaj
Dzieje
państw

© Prószyński i S-ka
Warszawa 2000

  Spis treści
Wirtualny
Atlas
Historyczny
Starożytna
Grecja
Dzieje państw

XLIX 100. Początki panowania normańskiego

Wilhelm Zdobywca (1066-87) po bitwie pod Hastings został koronowany na króla w Westminsterze (1066) i do 1071 r. podbił całą Anglię. Stłumił powstania możnych anglosaskich i odebrał im dobra. Następnie rozdysponował je pomiędzy Normanów, którzy przybyli z nim do Anglii.

W 1086 r. na polecenie Wilhelma dla potrzeb podatkowych sporządzono "Księgę Sądu Ostatecznego" (Domesday Book) - urzędowy spis gruntów, w którym zestawiono wszystkie majątki wraz z wysokością uzyskiwanego z nich rocznego dochodu. W tym samym roku przeprowadzono zaprzysiężenie poddanych w Salisbury. Wszyscy poddani Wilhelma przysięgli, że przysięgi wierności ze strony wasali dalszych szczebli mają moc o tyle, o ile nie naruszają obowiązku wierności wobec króla. Na szczycie piramidy feudalnej w ówczesnej Anglii stał król, któremu doradza rada możnych (Curia regis).

Po śmierci Wilhelma Zdobywcy władcą Anglii został Wilhelm II Rudy (1087-1100). Jego starszy brat Robert Krótkoudy otrzymał natomiast księstwo Normandii. Wilhelm zginął w wypadku na polowaniu (trafiła go zabłąkana strzała).

Po śmierci Wilhelma, na króla kazał koronować się jego młodszy brat Henryk I (1100-35). Pokonał on Roberta Krótkoudego w bitwie pod Tinchebrai (1106) i ponownie przyłączył Normandię do Anglii. Zawarty w 1107 r. konkordat westminsterski zakończył angielski spór o inwestyturę. Król, po śmierci swego jedynego syna Ryszarda, zmusił w 1127 r. szlachtę do uznania swej córki Matyldy (wdowy po cesarzu Henryku V) następczynią tronu. Poślubia ona hrabiego Gotfryda Andegaweńskiego (1128), zwanego - od klejnotu na hełmie w postaci gałązki janowca - Plantagenetem.

Za panowania Henryka I powstał trybunał skarbowy (saccarium, exchequer), przed którym szeryfowie poszczególnych hrabstw (shire) na Wielkanoc i na dzień św. Michała (29 września) rozliczali swoje dochody (sumy dzierżawne i wpływy feudalne). Zestawiano je od 1130 r. W specjalnych spisach zwanych pipe rolls (pipe - rolka, roll - lista). Trybut płacony niegdyś Wikingom (danegeld) przekształcił się w powszechny podatek państwowy.

Po śmierci Henryka, po tron sięgnął Stefan z Blois (1135-54). Był on spokrewniony z dynastią normandzką przez matkę, córkę Wilhelma Zdobywcy. Wybuchła wyniszczająca wojna domowa między stronnictwami popierającymi Stefana i Matyldę (1135-53). Z zamieszania skwapliwie skorzystała szlachta i Kościół, by umocnić swą pozycję w państwie kosztem władzy królewskiej. Wojnę zakończyło dopiero uznanie przez Stefana za następcę trony syna Matyldy, Henryka.


 
 
[góra strony]
Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach