|
W epoce saskiej nastąpił upadek znaczenia Polski na arenie międzynarodowej. Ujawniło się to już w czasie wojny północnej, w której Rzeczpospolita stanowiła obiekt przetargów obcych mocarstw. W 1720 r. Rosja i Prusy, zainteresowane osłabieniem Polski, zawarły traktat poczdamski, w którym zobowiązały się dążyć do utrzymania w niej wolnej elekcji.
W 1732 r. natomiast, oba te państwa wspólnie z Austrią, podpisały tzw. traktat trzech czarnych orłów (jego twórcą był dyplomata rosyjski Loewenwold), celem niedopuszczenia do elekcji kolejnego Wettyna w Polsce.
W 1733 r., po śmierci Augusta II, wybuchła wojna o sukcesję polską. Wobec nieporozumień między Rosją, Austrią i Prusami co do następcy zmarłego władcy, na króla wybrano popieranego przez Francję Stanisława Leszczyńskiego (od 1725 r. będącego teściem Ludwika XV, króla Francji). Niechętni mu magnaci wezwali jednak na pomoc wojska rosyjskie, pod których osłoną wybrano królem Augusta III Wettyna. W 1734 r. W obronie Leszczyńskiego zawiązała się konfederacja dzikowska, lecz nie poniosła ona porażkę. Po kapitulacji popierającego go Gdańska, Leszczyński ponownie zmuszony był uciekać do Francji.
W 1735 r. sporządzono preliminaria pokojowe, kończące faktycznie wojnę o polską sukcesję. (Formalny pokój podpisano w Wiedniu dopiero w 1740 r.). Leszczyński zrzekł się w nich korony polskiej i został księciem związanej z Francją Lotaryngii (1736-66). Tron polski objął natomiast August III, który panował do 1763 r. W ostatnich latach jego panowania miała w Europie miejsce wojna siedmioletnia (1756-63). Rzeczpospolita nie brała w niej udziału, jednak jej terytorium przemierzały obce wojska. Prusy zalały kraj fałszywą monetą (1758-62), co doprowadził do ciężkiego kryzysu walutowego.
|