Historia
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Historia > Starożytna Grecja  
  Jesteś tutaj
Historia starożytnej Grecji
Wojna peloponeska i jej następstwa
Niepewny pokój
  Spis tematów
Historia starożytnej Grecji - spis tematów
  Pozostałe działy
Wirtualny Atlas Historyczny
Dzieje państw
Historia Polski
  Szukacz
   

Wojna peloponeska i jej następstwa

Przyczyny konfliktu
Strategia Peryklesa
Nieprzewidziana katastrofa
Niepewny pokój
Wyprawa sycylijska
Ostatnie dziesięć lat wojny
Życie w Atenach w czasie wojny peloponeskiej
Społeczeństwo Aten po wojnie peloponeskiej
Sokrates
Proces Sokratesa


Niepewny pokój

Kleona, najwybitniejszego i najbardziej wpływowego ateńskiego przywódcę od czasu triumfu pod Pylos w 425 roku p.n.e., wysłano w roku 422 do północnej Grecji, gdzie miał powstrzymać ofensywę Brasidasa. I Kleon, i Brasidas zginęli w 422 roku p.n.e. pod Amfipolis, w bitwie wygranej przez Spartan. Ich śmierć pozbawiła obie strony dwóch najbardziej energicznych przywódców opowiadających się za kontynuowaniem działań zbrojnych i tym samym otworzyła pole do negocjacji. Pokój zawarto w roku 421 p.n.e.; obie strony zgodziły się na przywrócenie układu sił, jaki panował w roku 431 p.n.e. Porozumienie to nazywa się zazwyczaj "pokojem Nikiasza", od imienia stratega, który odegrał kluczową rolę w nakłonieniu ateńskiego zgromadzenia do zawarcia pokoju. Doszło wówczas do rozłamu w koalicji greckich poleis skupionych wokół Sparty, ponieważ Koryntianie i Beoci odmówili podpisania wspólnego układu pokojowego.

Pokój Nikiasza nie zadowolił tych wszystkich, którzy uważali, że wojna powinna się zakończyć pełnym zwycięstwem. Szczególnie ostro występował przeciw układowi pokojowemu zuchwały, bogaty i młody Ateńczyk imieniem Alkibiades (około 450-404 p.n.e.), pochodzący z jednego z najlepszych i najzamożniejszych ateńskich rodów. Alkibiades, którego ojciec zginął w bitwie przeciw sprzymierzeńcom Sparty w 447 roku p.n.e., od trzeciego roku życia wychowywał się w domu Peryklesa. Teraz, mając zaledwie około trzydziestu lat - w Atenach był to bardzo młody wiek na osiąganie znaczących politycznych wpływów - zdobył w ateńskim zgromadzeniu poparcie dla akcji skierowanej przeciw spartańskim interesom na Peloponezie. Pomimo wyraźnie sformułowanych warunków układu pokojowego Alkibiades dążył do zbudowania nowego sojuszu, w skład którego weszłyby Ateny, Argos i część pozostałych wrogo usposobionych do Sparty państw peloponeskich. Najwyraźniej wierzył, że dla Aten, ich potęgi i bezpieczeństwa, a także dla jego osobistej kariery najkorzystniejsze będzie dalsze osłabienie Sparty. Z powodu już tylko samego położenia geograficznego Argos w północno-wschodniej części Peloponezu, przy głównym szlaku wiodącym do Lakonii, Spartanie mieli powody, by poważnie obawiać się konstruowanego przez Alkibiadesa sojuszu. Gdyby jego usiłowania zakończyły się sukcesem, Argos wraz ze sprzymierzeńcami mogłoby zamknąć spartańską armię w granicach Lakonii. Pomimo to koalicja ta nie miała w Atenach zbyt wielu zwolenników, zapewne dlatego, że pamięć o ciężkich dziesięciu latach właśnie zakończonej wojny była jeszcze zbyt świeża. Spartanie, zdając sobie sprawę z zagrożenia, zdecydowali się na działanie i w roku 418 p.n.e. pokonali wojska sprzymierzonych w bitwie pod Mantineją, w północno-wschodniej części Peloponezu. Postanowienia pokoju Nikiasza, nadal teoretycznie obowiązującego, były już wówczas jedynie martwą literą.

W roku 416 p.n.e. siły ateńskie obległy miasto stanowiące centrum niewielkiej polis położonej na wyspie Melos, niedaleko od południowo-wschodnich brzegów Peloponezu. Polis sympatyzowała ze Spartą, nie biorąc dotychczas aktywnego udziału w działaniach wojennych, chociaż, jak się zdaje, wpłaciła pewną sumę do wojennego budżetu Sparty. W każdym razie Ateńczycy od dawna uważali Melos za wroga, co miało związek z nieudanym atakiem na wyspę, przeprowadzonym w 426 roku p.n.e. przez Nikiasza. Obecnie Ateny raz jeszcze zażądały, aby Melos dobrowolnie zgodziła się przystąpić do Związku Morskiego. Melijczycy odmówili pomimo wyraźnej przewagi liczebnej sił ateńskich. Nie jest jasne, co właściwie Ateńczycy chcieli uzyskać, podejmując tę kampanię, ponieważ Melos ani nie była bardzo bogata, ani nie leżała w szczególnie strategicznym rejonie. Kiedy wreszcie skapitulowała, na mocy decyzji ateńskiego zgromadzenia męskich mieszkańców zamordowano, a kobiety i dzieci sprzedano w niewolę. Następnie wyspę oddano pięciuset ateńskim osadnikom. Tukidydes twierdzi, że Ateńczycy, najeżdżając na Melos, chcieli jedynie dowieść swej siły, Melijczyków zaś opisuje jako ludzi wiernych zasadom sprawiedliwości, które winny stanowić podstawę stosunków między państwami. Tukidydes, ukazując ateńskich posłów i melijskich przywódców, przedstawia poglądy obu stron. W tym fragmencie swojego dzieła (V, 84-114), zwanym "dialogiem melijskim", kreśli przerażająco realistyczny obraz konfliktu pomiędzy moralnością a siłą w polityce międzynarodowej; obraz, który dzięki swej głębi i prawdziwości zachował ponadczasową wartość.


 
[góra strony]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach