| |
Okres hellenistyczny
Przemieszczanie się kultury greckiej
Termin "hellenizm" powstał w XIX wieku. Oznacza on okres dziejów Grecji i Bliskiego Wschodu trwający od śmierci Aleksandra Wielkiego w 323 roku p.n.e. do śmierci ostatniej władczyni Egiptu wywodzącej się z dynastii macedońskiej, Kleopatry VII, w roku 30 p.n.e. Wczesny okres hellenistyczny to epoka tworzenia się nowej formy monarchii, na którą złożyły się tradycje macedońskie i bliskowschodnie. Monarchia ta stała się dominującą formą ustroju politycznego we wschodniej części Śródziemnomorza po przedwczesnej śmierci Aleksandra. Hellenistyczne królestwa założyli wodzowie Aleksandra, którzy ogłosili się monarchami, pomimo że nie byli spokrewnieni z żadną królewską dynastią i nie posiadali żadnych historycznych praw do zajmowanych ziem. Jedynym uzasadnieniem objęcia przez nich władzy była ich militarna siła, prestiż i ambicje.
Świat "hellenistyczny", powstały na skutek podbojów Aleksandra, to świat w pewnym sensie kosmopolityczny, świat wymieszanych idei społecznych i kulturowych, łączący w sobie tradycję helleńską (czyli grecką) z lokalnymi tradycjami poszczególnych krain Bliskiego Wschodu. Hellenistyczni władcy chętnie podtrzymywali te procesy, osiedlając Greków wewnątrz lokalnych społeczności i zakładając nowe miasta wedle greckich praw i obyczaju. Grecy osiedlali się przede wszystkim w miastach, tak więc greckie idee i tradycje wywierały największy wpływ na miejską populację Egiptu i południowo-zachodniej Azji. Mieszkańcy wsi, z rzadka tylko odwiedzający miasta, mieli z nimi znacznie mniejszy kontakt. Ponieważ monarchowie faworyzowali grecką kulturę, przyswajały ją sobie także elity nowo powstałych państw, niezależnie od swojego pochodzenia. Równocześnie jednak kultura grecka, przenoszona do wielu nowych miejsc, ulegała znacznym przeobrażeniom.
|