Kultura Antyczna
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Kultura antyczna > Eseje > Dafnis i Chloe  



[1]  [2]  [3]  [4] 
Nie dajcie się zwieść tym zmanierowanym opisom przyrody! Więcej w nich serdecznego odczucia, niżby się to na pozór zdawało. Zapewne, Longos nie mieszkał na wsi. Bywał tam od czasu do czasu, dla rozrywki. Ale wieś kochał tą ułomną tęsknotą człowieka trawiącego całe życie w mieście. Pisał dla takich samych mieszczuchów i jego powieść była dla nich niby owe malowidła ścienne w rzymskich domach: dają złudę okna wychodzącego na ogrody i łąki.

W tym poussinowskim krajobrazie zamyka się cały świat wiejski. Winnice, pola uprawne, sady, łąki, źródełka, strumyki, chaty ocienione mirtami, trochę lasu, a w oddali morze. Widnokręgu nie przesłaniają wysokie góry. Skały nadmorskie nie są groźne: jedynym ich przeznaczeniem, aby mieli gdzie usiąść ci, którym przyjdzie ochota łowić ryby na wędkę. Deszczowe chmury omijają ten zakątek jakiegoś lepszego świata, mgła nie mąci błękitu. Ziemię wyściela trawa nieprzesycona wilgocią, tak że zawsze można się nago położyć. Jedynym zgiełkiem jest beczenie trzód i radosne śpiewy przy pełnej stągwi pachnącego wina. Panuje tu cisza, wśród której ludzie przechadzają się bez szmeru.

Pomimo szczupłości rozmiarów i zogniskowania opowieści dokoła dwojga osób, sielanka oddycha szerokim życiem różnych typów ludzkich. Najpierw pasterze. Starzy, jak Filetas, zajmują się pracą około ogródka, spoglądając, jak pod ich okiem niby owoce dojrzewają synowie ku tym samym drogim przeznaczeniom pracy i miłości. Młodzi, jak Dorkon i Lampis, rwą się do kochania niby jurne byczki. Dalej, w głębi, wieśniacy zajęci winobraniem, piraci, żołnierze, rybacy. Na chwilę widać wnętrze domów ludzi z miasta, wielkich panów i ich zauszników. Aby nie brakło cienia w tym obrazie, malowanym promieniami słońca, znajdzie się i kobieta podejrzanych obyczajów, i pasożyt pederasta.

Lecz główną rzeczą jest miłość Dafnisa i Chloe. Autor, ukazując nam to uczucie od pierwszej chwili narodzin, przedstawia z osobliwą dokładnością to, co Stendhal nazywa "krystalizacją". Dokoła ukochanego przedmiotu zbierają się drobniutkie brylanciki podziwu, niepokoju, zwątpienia, nadziei, radości, tak że w końcu wszystko, co miłe i nadobne, uważa się za część piękna umiłowanej istoty. Ci kochankowie rozdrabniają swe szczęście z nieskończonym zadowoleniem. Doznają rozłąki, cierpień, zawodów i za każdym razem czują, jak ich małe duszyczki lecą ku sobie przez śmiech wiosennych potoków, przez płowe żniwa lata, przez oddalone szybki okien, które mróz pobielił.

Szczególny urok tej powiastki stanowi kunsztowna retardacja. Dafnis i Chloe kochają się nie jak lalki, lecz jak ludzie. Całują się i to im nie wystarcza. Dążą do zupełnego zadowolenia swej tęsknoty miłosnej. Nie mogą jej zaspokoić nie z przeszkody jakichś zasad, ale przez prostą nieświadomość. Próbują wszelkich sposobów i Dafnis płacze, że jest głupszy od barana. Gdy Lykajnion nauczyła go tego, co sama już od dawna umiała, chłopak myśli tylko o tym, aby razem z Chloe naprawić wszystkie dotychczasowe omyłki. I zadaje sobie gwałt jedynie dlatego, żeby nie sprawić bólu kochance. Te śliczne nieprawdopodobieństwa były potrzebne, aby Chloe została dziewicą aż do dnia ślubu z Dafnisem. Tak sobie autor obmyślił, a Goethe go za to bardzo pochwalił. [W Eckermanna Gespräche mit Goethe nasza sielanka kilkakrotnie powraca. Właśnie wówczas ukazał się przekład Couriera i stary poeta raz jeszcze przeczytał Longosa, który należał do jego ulubionych autorów - przyp. aut.].

[1]  [2]  [3]  [4] 
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach