Kultura Antyczna
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Kultura antyczna > Słownik sztuki starożytnej Grecji i Rzymu  > Hasła na literę P  
Partenon

Najważniejsza świątynia na Akropolu ateńskim. Była poświęcona bogini Atenie. Stąd też ustawiono tam posąg Ateny Partenos dłuta Fidiasza. Budowlę zaprojektował w porządku doryckimIktinos, a prace trwały w latach 447-438 p.n.e. Na stylobacie o wymiarach 69,51 x 30,86 m stanęła konstrukcja z cellą, płytkim pronaosemopistodomem, przed którymi ustawiono po 6 kolumn. Opistodom tworzyła kwadratowa sala, pośrodku której stały cztery jońskie kolumny. To tę salę starożytni nazywali Partenonem, a dopiero od II w. n.e. zaczęto tak określać świątynię. Całość konstrukcji otaczał pteron (8 x 17 kolumn). Wnętrze celli podzielono na nawy. Podział ten powstał przez wprowadzenie dwukondygnacyjnej kolumnady obiegającej cellę z trzech stron, wzdłuż murów. Wart uwagi jest także sposób rozwiązania problemu krzywizny frontonu (związanej ze złudzeniem optycznym). Aby ją wprowadzić, Iktinos umieścił między stylobatem a fundamentami warstwę bloków, które znajdowały się wyłącznie od strony zachodniej i północnej. Powstała w ten sposób krzywizna (od 6,6 do 17,7 cm) była przenoszona na belkowanie i gzymsy przez kolumny (20 kanelur), które zostały dodatkowo nachylone do wewnątrz, aby zapobiec złudzeniu, iż się pochylają. Ich odchylenie od pionu wynosiło 7 cm. Nachylenie podpór przyniosło ze sobą także zmniejszenie interkolumnium u góry, co pozwalało zachować zasadę tryglifu. Z tych samych przyczyn powiększone zostały średnice bębnów narożnych kolumn, co spowodowało zmniejszenie się ostatnich interkolumniów. Entasis znajdowało się na wysokości 2/5 trzonu podpór. Dekorację rzeźbiarską tworzyły metopy partenońskie. Nad kolumnadą pronaosu i opistodomu znalazł się ciągły fryz joński (fryz partenoński). Ostatnim akcentem kompozycji Partenonu były przyczółki, które są szczytowym osiągnięciem greckiej rzeźby architektonicznej. Ważnym osiągnięciem artystów była też jednolita kompozycja bryły, fryzu i posągu.

Partenon

Ateny, Partenon. Stan obecny.
  Jesteś tutaj
Słownik sztuki starożytnej Grecji i Rzymu
Autor:
Alfred Twardecki


Hasło:
Partenon
  Litery
A B C D E F G H I J K L Ł M N O P Q R S T U V W Z
Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach