 Kwintet Stephana
Pod wpływem grawitacji galaktyki wykonują okrutny taniec, który niekiedy kończy się wzajemnym rozszarpywaniem. Efektownym tego przykładem jest grupka pięciu galaktyk, leżących blisko siebie w przestrzeni kosmicznej, widoczna w gwiazdozbiorze Pegaza. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 31-10-2000 |
5 km do Erosa
26 października 2000 r. sonda NEAR-Shoemaker ustanowiła nowy rekord w badaniach kosmosu. Przeleciała nad powierzchnią planetoidy Eros, wokół której krąży, w odległości zaledwie 5,3 kilometra. Uczeni odpowiedzialni za misję sondy niezmiernie się ucieszyli, że manewr zbliżenia NEAR-Shoemaker do powierzchni Erosa się powiódł. Nigdy bowiem dotąd nie udało się uzyskać zdjęć ciała niebieskiego z tak dużą zdolnością rozdzielczą bez lądowania na nim. Najmniejsze rozróżnialne szczegóły na powierzchni planetoidy mają średnicę 70 centymetrów. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 30-10-2000 |
Europa i kosmos
Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) dokonała wyboru pięciu nowych misji kosmicznych, które zostaną przez nią zrealizowane w latach 2008-13. Decyzje podjęto podczas 92 spotkania Naukowego Komitetu Programowego ESA, które odbyło się 11-12 października 2000 r. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 27-10-2000 |
Widmo torusa (jowiszowego)
Sonda Cassini nie ustaje w obserwacjach największej planety Układu Słonecznego. Nie tylko dostarcza nam jej zdjęć, lecz także - danych spektrograficznych, uzyskiwanych za pomocą ultrafioletowego spektrografu obrazującego (Ultraviolet Imaging Spectrograph, UVIS). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 26-10-2000 |
Testowany Hubble
W październiku 2000 r. nowe baterie słoneczne Kosmicznego Teleskopu Hubble'a przeżywają ciężkie chwile w... Holandii. Albowiem w Europejskim Centrum Techniki i Badań Kosmicznych w Noordwijk (centrum to należy do ESA, czyli Europejskiej Agencji Kosmicznej) zostały one poddane wymyślnym torturom, zanim w listopadzie 2001 r. astronauci zainstalują je na wciąż krążącym wokół Ziemi Kosmicznym Teleskopie Hubble'a (Hubble Space Telescope, HST). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 26-10-2000 |
60 tysięcy razy Mars
Amerykańska agencja kosmiczna NASA udostępniła blisko 30 tysięcy nowych zdjęć Marsa, wykonanych przez sondę Mars Global Surveyor. Tym samym podwoiła liczbę zdjęć Czerwonej Planety, powszechnie dostępnych m.in. w Internecie, zwiększając ją do ponad 57 tysięcy. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 25-10-2000 |
Jeszcze jeden dysk pyłowy
Astronomowie odkryli dysk pyłowy otaczający gwiazdę 
Horologii, wokół której krąży planeta. Odkrycia dokonano dzięki zastosowaniu nowoczesnej techniki, którą wykorzystuje się przy budowie nowych teleskopów. Nosi ona nazwę optyki adaptacyjnej, a polega na ciągłym dopasowywaniu kształtu lustra teleskopu do zmieniających się warunków atmosferycznych. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 24-10-2000 |
Niezależne wyznaczenie odległości do cefeidy
Zastosowanie interferometrii pozwoliło wyznaczyć odległość do jednej z cefeid -  Geminorum. Cefeidy to jasne gwiazdy, które pulsują i regularnie zmieniają jasność. Niecałe sto lat temu Henrietta Leavitt odkryła, że dla cefeid z Wielkiego Obłoku Magellana istnieje zależność między okresem pulsacji a obserwowaną średnią jasnością. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 23-10-2000 |
Urodziwa mgławica
Kosmiczny Teleskop Hubble'a dostarczył kolejnego dowodu na to, że Wszechświat jest piękny. Przesłał bowiem niezwykłe zdjęcia opalizującej mgławicy planetarnej, oznaczonej w katalogach (niezbyt romantycznym) symbolem IC 418. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 20-10-2000 |
Nowe oko kosmicznej straży
Możemy poczuć się nieco bezpieczniej - pracę rozpoczyna spory teleskop, mający za zadanie wypatrywanie obiektów kosmicznych, które mogą zagrozić Ziemi. Instrumentem tym jest reflektor (teleskop zwierciadlany) o średnicy 1,8 metra, ustawiony w obserwatorium na szczycie Kitt Peak w Arizonie (USA). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 19-10-2000 |
Pocztówka z Marsa
By uczcić pomyślne zakończenie trzech lat na orbicie wokół Czerwonej Planety, sonda Mars Global Surveyor przesłała Ziemianom piękną widokówkę. Znajduje się na niej fragment marsjańskiej powierzchni z trzema dużymi dolinami: Dao Vallis, Niger Vallis i Harmakhis Vallis. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 18-10-2000 |
Nowe obserwatorium błysków gamma
Jeszcze nie do końca obeschły nam łzy po utraconym Comptonie, a już mamy na orbicie kolejnego satelitę specjalizującego się w śledzeniu rozbłysków wysokoenergetycznego promieniowania w głębinach kosmosu. Albowiem 9 października powiodła się operacja umieszczenia na orbicie okołoziemskiej nowego obserwatorium: High-Energy Transient Explorer 2 Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 17-10-2000 |
Łyżeczka Słońca - na dobry początek
Astronomowie wymyślili sposób, jak ściągnąć na Ziemię nieco słonecznej materii. Okazuje się, że wystarczy wysłać daleko poza pole magnetyczne naszej planety niewielkie pojemniczki, wystawić je przez jakiś czas na działanie wiatru słonecznego i... sprowadzić z powrotem na Ziemię. Proste! Pomysł ten zamierzają wprowadzić w życie już w lutym 2001 r., wystrzeliwując w przestrzeń kosmiczną niewielką sondę Genesis. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 16-10-2000 |
2001 Odyseja Marsjańska
Sonda kosmiczna, która ma wyruszyć i dotrzeć do Marsa w 2001 r., została poddana testom termicznym w laboratoriach Lockheed Martin Astronautics. Jednocześnie statek i cała misja otrzymały oficjalną nazwę: 2001 Mars Odyssey - nawiązującą do słynnej książki Arthura C. Clarke'a i jeszcze słynniejszego filmu Stanleya Kubricka. Jak łatwo się domyślić, pisarz nie miał nic przeciwko temu. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 13-10-2000 |
Setka zaliczona!
Wahadłowiec Discovery w końcu wystartował dzisiejszej nocy, rozpoczynając setny lot w historii promów kosmicznych. Powodem prawie tygodniowego opóźnienia były najpierw kłopoty techniczne, a następnie - huraganowe wiatry, wiejące nad Florydą. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 12-10-2000 |
Pełno Jowiszów wokół
Astronomowie odkryli w mgławicy w Orionie kilkanaście planetopodobnych obiektów, przemierzających swobodnie przestrzeń kosmiczną. Dokonał tego zespół kierowany przez Marię R. Zapatero Osorio z Instytutu Astrofizycznego na Wyspach Kanaryjskich, wykorzystując 2,5-metrowy teleskop Izaaka Newtona na Wyspach Kanaryjskich do obserwacji w bliskiej podczerwieni, 3,5-metrowy teleskop w Obserwatorium Calar Alto (Hiszpania) do badań w podczerwieni.... Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 12-10-2000 |
SETI bardziej zaawansowane
Od kilku dni dostępna jest nowa wersja programu, umożliwiającego włączenie się w poszukiwania cywilizacji pozaziemskich. Można ją ściągnąć ze strony http://setiathome. berkeley. edu. Nasłuch kosmosu jest prowadzony przez odbiornik SERENDIP IV SETI, podłączony do czaszy radioteleskopu w Arecibo. Odbiornik ten rejestruje sygnały zbierane w sposób przypadkowy z tych obszarów nieba, które są obserwowane podczas naukowych badań, prowadzonych za pomocą radioteleskopu. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 12-10-2000 |
Więcej Jowisza z Cassiniego
Sonda Cassini zaczyna przesyłać kolorowe zdjęcia największej planety Układu Słonecznego. O pierwszych fotografiach od sondy, która właśnie zbliża się do Jowisza pisaliśmy w nowince Cassini odwiedził Jowisza. Do Ziemi jednak docierają kolejne zdjęcia, tym razem kolorowe. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 11-10-2000 |
Cassini odwiedził Jowisza
Zmierzająca ku Saturnowi sonda Cassini przesłała na początku października 2000 r. kilka zdjęć innego olbrzyma. Minęła bowiem Jowisza w odległości ponad 80 milionów kilometrów. Sonda Cassini została wystrzelona niemal 3 lata temu - 15 października 1997 r. - z przylądka Canaveral na Florydzie (USA). Jej zadaniem jest zbadanie systemu Saturna, a szczególnie dokładnie - jego wielkiego księżyca, Tytana, na który zostanie zrzucony z pokładu Cassiniego próbnik Huygens. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 10-10-2000 |
Zmiany w nowo narodzonych gwiazdach
Kosmiczny Teleskop Hubble'a wykonał serię zdjęć, które pokazują zmiany zachodzące w gwiazdach. Instrument ten obserwował dwie bardzo młode gwiazdy, położone 450 lat świetlnych od nas w obłoku molekularnym Taurus-Auriga, czyli na granicy konstelacji Byka i Woźnicy. (W rzeczywistości nie są to "prawdziwe" gwiazdy, gdyż nie rozpoczęły jeszcze reakcji termojądrowych; znajdują się w fazie kontrakcji, a świecą dzięki przekształcaniu potencjalnej energii grawitacyjnej w ciepło). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 09-10-2000 |
Budowa nowej rakiety trwa
SFirma Lockheed Martin oraz NASA uzgodniły, że prace nad statkiem kosmicznym nowej generacji, X - 33, będą kontynuowane. Ustalono nawet, że rakieta powinna wznieść się w kosmos w 2003 r. Statek X-33, nazywany również Venture Star, to pojazd kosmiczny wielokrotnego użytku (ang. Reusable Launch Vehicle, czyli RLV). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 06-10-2000 |
Tam, gdzie rodzą się gwiazdy
Kosmiczny Teleskop Hubble'a umożliwia poznanie szczegółów budowy obłoków, w których formują się gwiazdy. Piątego października 2000 r. opublikowane zostało zdjęcie mgławicy N 81 w Małym Obłoku Magellana. Skupia ona gromadę nowo narodzonych gwiazd oraz resztki materii, z której one powstały. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 06-10-2000 |
Setny start wahadłowca
Szóstego października 2000 r. amerykańska agencja kosmiczna NASA zaplanowała setny lot promu kosmicznego, zwanego też wahadłowcem. Lot ten, oznaczony jako STS-92, zostanie wykonany przez siedmioosobową załogę na pokładzie wahadłowca Discovery. Celem lotu jest dostarczenie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS ważnych elementów jej konstrukcji: części wewnętrznej o masie 9 ton i części cumowniczej o masie 3 ton. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 05-10-2000 |
Plujący gwiezdny osesek
Życie młodych gwiazd nie należy do najspokojniejszych. Poświadczają to obserwacje leżącego najbliżej nas obszaru, w którym tworzą się właśnie nowe słońca: potężnego obłoku gazu i pyłu na granicy gwiazdozbiorów Byka i Woźnicy. Ów obłok, znajdujący się zaledwie 450 lat świetlnych od Słońca, skrywa nowo narodzone gwiazdy, otoczone gazowo-pyłowymi dyskami - resztkami materii, z której powstały. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 04-10-2000 |
Czarna dziura w centrum Drogi Mlecznej
Badania ruchów gwiazd dostarczają kolejnych argumentów, że w środku naszej Galaktyki znajduje się supermasywna czarna dziura. Od pewnego czasu astronomowie podejrzewali, że w środku Drogi Mlecznej tkwi czarna dziura o masie około miliona mas Słońca. Obiekt ten utożsamiano ze źródłem promieniowania radiowego Sagittarius A* (w skrócie Sgr A*). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 03-10-2000 |
|
