Informacje
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Informacje > Nowinki 2000-2002 > Astronomia > Nowinka z dn. 17-10-2000  
 Jesteś tutaj
nowinka:
Nowe obserwatorium błysków gamma
autor:
Jarosław Włodarczyk
z dnia:
17-10-2000





Nowe obserwatorium błysków gamma
Jeszcze nie do końca obeschły nam łzy po utraconym Comptonie, a już mamy na orbicie kolejnego satelitę specjalizującego się w śledzeniu rozbłysków wysokoenergetycznego promieniowania w głębinach kosmosu. Albowiem 9 października powiodła się operacja umieszczenia na orbicie okołoziemskiej nowego obserwatorium: High-Energy Transient Explorer 2 (HETE 2; Badacz wysokoenergetycznych zjawisk krótkotrwałych).

>HETE 2
powiększenie...

HETE 2 podczas testów w Centrum Lotów Kosmicznych im. Goddarda. Fot. NASA.


Nowy satelita jest przeznaczony do obserwowania jednej z największych zagadek współczesnej astrofizyki: nieoczekiwanie pojawiających się rozbłysków promieniowania gamma. Być może zjawisko to wywołują pożerające się nawzajem czarne dziury lub zlewające się gwałtownie gwiazdy neutronowe. Niewykluczone, że wiąże się ono z niezwykle potężnymi wybuchami gwiazd, tysiąckrotnie przewyższającymi swą mocą eksplozję supernowej. Wszyscy astronomowie chcieliby mieć w tej kwestii pewność...

HETE 2 pozwoli lepiej poznać przebieg takiego błysku gamma. A to dlatego, że szybko jak nigdy dotąd potrafi dokładnie umiejscowić na sferze niebieskiej rozbłysk i przekaże o nim bardzo szybko - w ciągu 10-20 sekund - informację na Ziemię. Tam, w dole, inne instrumenty będą mogły prowadzić obserwacje tego gwałtownego wydarzenia w odmiennych częściach widma elektromagnetycznego, np. w dziedzinie widzialnej. Oczywiście, sam HETE 2 również dokona obserwacji i analizy rozbłysku. Na pokładzie satelity znajdują się trzy podstawowe instrumenty:

1. Francuski teleskop gamma (FREGATE, od ang. French Gamma Telescope) do rejestracji błysków gamma i wysokoenergetycznego promieniowania rentgenowskiego.

2. Japońsko-amerykański detektor promieni X (WXM, od ang. Wide-Field X-ray Monitor). Będzie on prowadził obserwacje mniej energetycznych błysków, ale za to z dużą zdolnością rozdzielczą (blisko 10 sekund kątowych; tarcza Księżyca ma średnicę 30 sekund kątowych).

3. Amerykańską kamerę miękkiego promieniowania rentgenowskiego (SXC, od ang. Soft X-ray Camera), która skoncentruje się na jeszcze mniej energetycznym miękkim promieniowaniu X, ale za to - z największą zdolnością rozdzielczą około 10 sekund kątowych - ponad dziesięciokrotnie większą od poprzednich obserwacji błysków gamma.

Jak widać, HETE 2 to przedsięwzięcie międzynarodowe. Uczestniczą w nim instytucje francuskie i japońskie, a ze strony amerykańskiej tak znane jednostki badawcze, jak Massachusetts Institute of Technology (MIT) oraz Narodowe Obserwatorium Los Alamos. Nadzór nad pracą satelity sprawuje Ośrodek Lotów Kosmicznych im. Goddarda (NASA). Obserwatorium zostało umieszczone na niemal kołowej (592 km x 640 km) orbicie, przebiegającej w pobliżu ziemskiego równika.


Jarosław Włodarczyk
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach