 Czy w gromadach kulistych nie ma planet?
W ciągu ostatnich kilku miesięcy można było odnieść wrażenie, że gdzie nie spojrzeć, zobaczy się jakąś planetę. Coraz bardziej wyrafinowane metody pozwoliły już odkryć około 50 takich obiektów spoza Układu Słonecznego. Ostatnie badania, przeprowadzone przez Kosmiczny Teleskop Hubble'a, pokazały, że planety nie są - być może - aż tak powszechne. Teleskop Hubble'a przez 8 dni patrzył na jedną z największych gromad kulistych w Drodze Mlecznej, 47 Tucanae (w Tukanie, gwiazdozbiorze nieba południowego, niewidocznym z Polski). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 22-12-2000 |
Nieoczekiwany deszcz meteorów
Astronomowie przewidują, że w nocy z 21 na 22 grudnia pojawi się na ziemskim niebie obfity deszcz meteorów z roju ursydów. Będą to drobinki, które oderwały się od komety w 1405 roku! Za tę nieoczekiwaną przepowiednię są odpowiedzialni Peter Jenniskens z Instytutu SETI w Centrum Badawczym NASA im. Amesa oraz Esko Lyytinen z Helsinek. Wykorzystali oni narzędzia, które rozwinęli w celu przewidywania deszczu leonidów, i zastosowali je do nieco mniej znanego, ale dość tajemniczego roju ursydów - meteorów, które na niebie zdają się wybiegać z gwiazdozbioru Małej Niedźwiedzicy (Ursa Minor), z obszaru bliskiego Gwieździe Polarnej. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 21-12-2000 |
Kiedy jowiszowe wstają zorze
Świetliste kurtyny nad biegunami Jowisza to, jak się okazuje, zjawisko co najmniej tak powszechne jak na Ziemi. Jowiszowe zorze mają jednak w sobie coś, czego nasza planeta nie posiada - swój drobny wkład do nich wnoszą księżyce planety.
Od 14 do 28 grudnia 2000 r. trwa intensywny program obserwacji zórz polarnych na Jowiszu. Kosmiczny Teleskop Hubble'a wraz z sondą Cassini, która mija właśnie planetę olbrzyma, poświęcą temu zjawisku szczególną uwagę. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 21-12-2000 |
Zobaczyć cywilizację pozaziemską
Astronomowie postanowili zobaczyć na własne oczy inteligencję pozaziemską. A przynajmniej - na oczy własnych teleskopów. Ma temu służyć nowy instrument, który - pracując w optycznym zakresie widma - będzie przeczesywał nieboskłon w poszukiwaniu świetlnych zajączków puszczanych w przestrzeń kosmiczną przez zaawansowane technicznie cywilizacje spoza Układu Słonecznego. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 20-12-2000 |
Na Ganimedesie mokro?
Niewykluczone, że na największym księżycu Układu Słonecznego, jowiszowym Ganimedesie, istnieje podpowierzchniowa warstwa wody. Byłby to kolejny - po Europie i Kallisto - naturalny satelita planety olbrzyma obdarzony oceanem. O możliwej obecności wody pod powierzchnią Ganimedesa ogłoszono 15 grudnia 2000 r. na jesiennej konferencji Amerykańskiego Towarzystwa Geofizycznego. Hipotezę taką postawił zespół opracowujący dane zgromadzone podczas przelotu sondy Galileo w pobliżu księżyca w maju 2000 r. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 19-12-2000 |
Jak u siebie w domu?
Rok 2001 przyniesie wiele interesujących i ważnych misji kosmicznych. Zacznijmy od najciekawszych według oceny najpopularniejszego miesięcznika poświęconego astronomii i badaniom kosmosu, "Sky & Telescope". Oto pierwsza dziesiątka, ustawiona chronologicznie:
Jeszcze przedostatniego dnia XX wieku, czyli 30 grudnia 2000 r., sonda Cassini (z próbnikiem Huygens na pokładzie) minie w największym zbliżeniu Jowisza (w odległości 9,8 miliona kilometrów), wykorzystując energię jego pola grawitacyjnego w drodze do systemu Saturna. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 18-12-2000 |
Pył u Siedmiu Sióstr
Astronomowie uzyskali niezwykle szczegółowy obraz obłoku gazowo-pyłowego zmierzającego do zderzenia z jedną z gwiazd Plejad. Pomógł im w tym Kosmiczny Teleskop Hubble'a, a obserwacje nim przeprowadzili we wrześniu 1999 r. George Herbig i Theodore Simon z Uniwersytetu Hawajskiego. 6 grudnia 2000 r. zdjęcie zostało udostępnione mediom. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 15-12-2000 |
ISS ma nowe baterie słoneczne
Międzynarodowa Stacja Kosmiczna (ISS) ma nowe baterie słoneczne, a załoga wahadłowca Endeavour, który je dostarczył, bezpiecznie wróciła na Ziemię. Pierwsza stała, trzyosobowa załoga stacji przebywa już na jej pokładzie blisko 50 dni. Operację montowania nowych baterii słonecznych przeprowadziła razem z pięcioosobowym zespołem misji STS-97, w której brali udział: dowódca Brent W. Jett, Jr., pilot Mike Bloomfield i specjaliści Marc Garneau (z Kanadyjskiej Agencji Kosmicznej), Carlos I. Noriega oraz Joseph R. Tanner. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 14-12-2000 |
Jeszcze więcej księżyców Saturna
Otworzył się worek z nowymi księżycami planety z pierścieniami. Dopiero co donosiliśmy o potwierdzeniu odkrycia dwóch nieznanych wcześniej naturalnych satelitów Saturna, a już ich liczba wzrosła, i to od razu o cztery. Tym samym możemy twierdzić, że stan księżyców szóstej planety Układu Słonecznego na koniec XX w. wynosi 28. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 13-12-2000 |
Pięć lat z Jowiszem
Sonda Galileo już pięć lat krąży wokół Jowisza, zbierając dane o planecie i systemie jej księżyców. Wystrzelona przez amerykańską agencję kosmiczną NASA 7 grudnia 1995 r. sonda okazała się wytrzymalsza, niż przypuszczano. Dostarcza bowiem ważnych z punktu widzenia nauki informacji przez dwukrotnie dłuższy czas od zakładanego wcześniej, a umieszczone na jej pokładzie instrumenty wytrzymały już trzykrotnie większą dawkę promieniowania niż początkowo planowano. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 12-12-2000 |
Stuprocentowy lód
Wygląda na to, że wszyscy, którzy szukają lodu najczystszego z czystych, powinni się wybrać do systemu Saturna. Jak bowiem donosi czasopismo "Sky & Telescope" w numerze ze stycznia 2001 r., usilne próby znalezienia "brudów" w materii, tworzącej pierścienie Saturna, spaliły właściwie na panewce. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 08-12-2000 |
Marsjańskie jeziora
W sporze o to, czy na Marsie płynęła niegdyś woda, i to w dużej obfitości, czy też nie, kolejny punkt zdobyli zwolennicy tej pierwszej możliwości. W numerze "Science" z 8 grudnia 2000 r. Michael C. Malin i Kenneth S. Edgett przedstawiają zdjęcia, wykonane przez sondę Mars Global Syrveyor, na których identyfikują ślady pozostawione na Marsie przez wysychające zbiorniki wodne. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 07-12-2000 |
Duży Kuiper?
Astronomowie z Uniwersytetu Arizony odkryli na obrzeżach Układu Słonecznego duży obiekt, porównywalny z największymi znanymi planetoidami. Jest to kolejny mieszkaniec tzw. pasa Kuipera - rezerwuaru skalno-lodowych brył, które są pozostałościami po okresie formowania się planet. Astronomowie uważają, że największym znanym przedstawicielem tych ciał jest dziewiąta planeta Układu Słonecznego - Pluton Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 07-12-2000 |
Rekordzistka zdyskwalifikowana
Przesunięcie ku czerwieni galaktyki STIS123627+621755, uważane dotychczas za największe, okazało się błędnie wyznaczone. Wielkość, zwana przesunięciem ku czerwieni (lub - z angielska - redshiftem), ma podstawowe znaczenie w kosmologii. Zdefiniowana jest jako stosunek długości fali zarejestrowanej przez nas do długości fali wyemitowanej przez obserwowany obiekt, np. odległą galaktykę. Ponieważ Wszechświat nie jest statyczny, lecz nieustannie się rozszerza, galaktyki uciekają od nas. Efekt Dopplera powoduje, że docierające do nas fale elektromagnetyczne, wysyłane przez galaktykę, mają większą długość niż w momencie emisji (są przesunięte ku czerwonemu obszarowi widma). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 06-12-2000 |
Saturn - księżycowy potentat
Liczba naturalnych satelitów planety z pierścieniami wzrosła do 24. To absolutny rekord w Układzie Słonecznym, gdyż drugą pozycję w tym rankingu zajmuje Uran z 21 znanymi księżycami, a trzecią - Jowisz (17 księżyców). Jeszcze niedawno Saturnowi przypisywało się 18 naturalnych satelitów. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 01-12-2000 |
|
