 Port dla Beagle 2
Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) zdecydowała, w którym miejscu osiądzie na Czerwonej Planecie jej sonda, Beagle 2. Statek wyruszy ku Marsowi w połowie 2003 r. i ma do niego dotrzeć 26 grudnia tegoż roku. Astronomowie żyją nadzieją, że wyniki tej misji przyniosą równie rewolucyjne idee, jak podróż okrętem HMS Beagle, w którą w 1831 r. wyruszył Karol Darwin (1809-1882). Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 30-01-2001 |
Piwowar z Gdańska
28 stycznia 2001 r. minęło 390 lat od narodzin Jana Heweliusza, gdańskiego astronoma, którego w naszym kraju stawia się zaraz po Mikołaju Koperniku. Ten gdański piwowar i rajca, zapisał się w historii astronomii jako jeden z najbardziej utalentowanych obserwatorów zjawisk niebieskich. Jan Heweliusz (Johannes Hevelius) urodził się 28 stycznia 1611 r. w Gdańsku w luterańskiej rodzinie patrycjuszowskiej. Rodzina była dobrze zakorzeniona w Gdańsku i od pokoleń zajmowała się warzeniem piwa. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 30-01-2001 |
Czarne dziury prawie widoczne
Dwa obserwatoria satelitarne, Chandra oraz Kosmiczny Teleskop Hubble'a (HST), nieomalże unaoczniły czarne dziury, która prawdopodobnie są składnikami gwiazd podwójnych. Chandra dokonał tego, obserwując tuzin tzw. gwiazd podwójnych rentgenowskich, HST zaś - badając promieniowanie ultrafioletowe układu Cygnus X-1. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 25-01-2001 |
Zaglądanie do gwiezdnych inkubatorów
Astronomowie znaleźli sposób badania wnętrza obłoków, z których powstają gwiazdy. Mein Gott, da ist ein Loch in Himmel! (Boże, w niebie jest dziura!) - miał zakrzyknąć William Herschel, gdy po raz pierwszy ujrzał przez teleskop jeden z obiektów, zwanych dzisiaj globulami Boka. Ciemne, gęste obłoki rzeczywiście wyglądają dość niesamowicie, zasłaniają bowiem całkowicie światło leżących za nimi gwiazd. Sądzi się, że globule Boka to jądra znacznie większych obłoków molekularnych, które zostały "rozwiane" przez energetyczne promieniowanie masywnych gwiazd. Globule Boka mogą się zapaść, tworząc w ten sposób nowe gwiazdy. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 23-01-2001 |
Pola Kapteyna
150 lat temu urodził się Jacobus Cornelius Kapteyn, holenderski astronom, który wniósł istotny wkład do badań nad budową Drogi Mlecznej. Uczynił to, propagując pośród astronomów na początku XX w. metody międzynarodowej współpracy na wielką skalę. Jacobus Cornelius Kapteyn urodził się 19 stycznia 1851 r. w Barneveld w Holandii jako jedno z piętnastu dzieci państwa Kapteynów. Studia na Uniwersytecie w Utrechcie rozpoczął w 1868 r. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 19-01-2001 |
Ile lat tworzył się Jowisz?
Obserwacje wodoru molekularnego w dyskach otaczających młode gwiazdy zmieniły wyobrażenie o czasie powstawania planet olbrzymów.
Planety powstają w dyskach gazowo-pyłowych, otaczających młode gwiazdy. Zgodnie z obecnymi teoriami początkowo tworzą się skaliste jądra. Te, które znajdują się stosunkowo daleko od macierzystego słońca, zaczynają zbierać gaz, w ten sposób stając się wielkimi planetami typu Jowisza. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 18-01-2001 |
Kolejny pulsar po supernowej
Na przełomie kwietnia i maja 386 r. w konstelacji Strzelca rozbłysła nowa gwiazda. Jej pojawienie odnotowali chińscy astronomowie. Dzisiaj satelita Chandra znalazł mocne dowody na to, że obecny w tej części nieba pulsar to pozostałość po tamtym wybuchu supernowej. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 17-01-2001 |
Kosmiczny balon
Na 16 stycznia 2001 r. NASA planuje wypuszczenie balonu, z którym uczeni badający kosmos i Ziemię wiążą spore nadzieje. Ów Bardzo Długo Latający Balon (Ultra-Long Duration Balloon, ULDB) ma być tanim sposobem na umieszczenie przyrządów naukowych w środowisku niemal pozbawionym zaburzającego wpływu ziemskiej atmosfery, a poza dużą wysokością, na którą potrafi się wznieść, jego ważną zaletą będzie długość lotu, sięgająca 100 dni. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 16-01-2001 |
Plany nowych misji kosmicznych
W styczniu 2001 r. NASA wyselekcjonowała z 26 propozycji 3 projekty, z których ostatecznie jeden zostanie zrealizowany - do 30 września 2006 r., za nie więcej niż 299 milionów dolarów, w ramach programu Discovery. Program ten ma zapewniać jak najczęstsze - co najmniej raz na dwa lata - wysyłanie jak najtańszych sond kosmicznych. Do jego pierwszych przedsięwzięć należały misje statków Lunar Prospector, NEAR-Shoemaker i Mars Pathfinder. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 16-01-2001 |
Gwiezdny Pył muśnie Ziemię
Dzisiaj, 15 stycznia 2001 r., sonda Stardust przeleci obok naszej planety, wykorzystując jej pole grawitacyjne do osiągnięcia właściwej orbity. Sonda zmierza ku spotkaniu z kometą P/Wild 2. Sonda Stardust jest pierwszym statkiem kosmicznym, który - jeśli wszystko pójdzie gładko - dostarczy na Ziemię okruchy pozaziemskiej materii spoza orbity księżycowej. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 15-01-2001 |
A jednak był Wybuch!
Badania odległego kwazara dostarczyły nowego dowodu na poparcie teorii Wielkiego Wybuchu. Dotychczas teoria ta opierała się na trzech faktach obserwacyjnych. Pierwszy z nich to ucieczka galaktyk, która sugeruje, że kiedyś materia była skupiona w jednym punkcie. Drugi to obfitości helu, deuteru i litu. Zgodnie z teorią Wielkiego Wybuchu pierwiastki te powstały w ciągu kilku pierwszych minut istnienia Wszechświata, a ich obserwowane obfitości dobrze się zgadzają z przewidywaniami teoretycznymi. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 12-01-2001 |
Mars 2001 Odyssey - przed startem
Sonda kosmiczna Mars 2001 Odyssey rozpoczyna przygotowania do lotu ku Czerwonej Planecie. 4 stycznia 2001 r. przybyła z zakładów Lockheed Martin w Denver w stanie Kolorado do Centrum Lotów Kosmicznych im. Kennedy'ego na Florydzie, skąd ma nastąpić jej start. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 11-01-2001 |
Dwieście lat planetoid
200 lat temu po raz pierwszy udało się astronomom udowodnić, że między orbitami Marsa i Jowisza krążą nieduże ciała niebieskie. Dziś nazywamy je planetoidami, asteroidami lub planetkami (w starszej polskiej nomenklaturze astronomicznej można znaleźć określenie "planety drobne") i znamy ich tysiące. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 11-01-2001 |
Jowisz pozazdrościł Saturnowi
Dopiero co Saturn zaokrąglił liczbę swych księżyców do trzech dziesiątek, a już Jowisz przyznaje się od razu do 10 więcej naturalnych satelitów. Ciekawe, na jakiej liczbie księżycowy wyścig między planetami olbrzymami się skończy? Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 10-01-2001 |
Dziś całkowite zaćmienie Księżyca
9 stycznia 2001 r. będą panowały doskonałe warunki astronomiczne dla obserwacji całkowitego zaćmienia Księżyca. Oby jeszcze pogoda dopisała i uraczyła nas bezchmurnym niebem, a będziemy mogli podziwiać na własne oczy wejście naszego naturalnego satelity w cień Ziemi. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 09-01-2001 |
Aktywne Słońce, SOHO i Ulysses
Przełom XX i XXI w. to maksimum słonecznej aktywności. Dzięki kampanii obserwacyjnej, wykorzystującej zarówno naziemne, jak i kosmiczne obserwatoria, uczeni mają nadzieję lepiej poznać kaprysy naszej Dziennej Gwiazdy. Tym bardziej że obecna aktywność należy do największych z dotąd obserwowanych. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 05-01-2001 |
Trzydziestka na karku
W XXI w. Saturn wszedł z okrągłą liczbą 30 naturalnych satelitów. O odkryciu kolejnych dwóch doniósł właśnie Brett Gladman (z Obserwatorium Nicejskiego) i jego międzynarodowy zespół współpracowników. Więcej...
| NOWINKA Z DNIA: 03-01-2001 |
|
