Informacje
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Informacje > Nowinki 2000-2002 > Astronomia > Nowinka z dn. 16-05-2001  
 Jesteś tutaj
nowinka:
Radioastronomia w natarciu
autor:
Jarosław Włodarczyk
z dnia:
16-05-2001





Radioastronomia w natarciu
Nowy duży radioteleskop połączył swe siły z weteranem-olbrzymem z Arecibo i rozpoczął swą obserwacyjną karierę od uzyskania obrazów powierzchni Wenus i niedużej planetoidy.

Radioteleskop Green Bank im. Roberta C. Byrda działa w Wirginii Zachodniej (USA) pod egidą Narodowego Obserwatorium Radioastronomicznego (NRAO). Jest największym w pełni sterowalnym radioteleskopem: jego czasza ma średnicę 100 metrów. Fot. M. Bailey/NRAO/AUI.
Radioteleskop Green Bank im. Roberta C. Byrda działa w Wirginii Zachodniej (USA) pod egidą Narodowego Obserwatorium Radioastronomicznego (NRAO). Jest największym w pełni sterowalnym radioteleskopem: jego czasza ma średnicę 100 metrów. Fot. M. Bailey/NRAO/AUI.

Jedna z najczęściej wspominanych w książkach i artykułach cech Wenus to gruba powłoka obłoków, która skrywa powierzchnię tej planety przed naszym wzrokiem. Teleskopy optyczne są bezradne. Natomiast fale radiowe niewiele sobie robią z gęstej atmosfery Wenus - ostatnio przekonał nas o tym sukces sondy Magellan, która krążąc na okołowenusjańskiej orbicie, dostarczyła nam bardzo dokładnych radarowych map planety. Ale sonda zakończyła już swój żywot, tymczasem uczeni są ciekawi, czy powierzchnia Wenus ulega zmianom i jakim. Postanowiono więc wykorzystać moc dopiero co uruchomionego radioteleskopu Green Bank im. Roberta C. Byrda (wyposażonego w ruchomą czaszę o średnicy 100 m), sprząc ją z potęgą największego na Ziemi radioteleskopu w Arecibo (nieruchomego, o średnicy 305 m, wypełniającego naturalne wgłębienie ziemskiej powierzchni w Puerto Rico) i zacząć w ten sposób naziemne obserwacje radarowe Wenus. Pierwsze efekty są bardzo zadowalające.

 Fot. D. Campbell i in./NRAO/NAIC.
powiększenie...

Radarowy obraz ćwiartki powierzchni Wenus, uzyskany za pomocą radioteleskopów Green Bank im. Roberta C. Byrda i Arecibo. Na obrazie tym można wyróżnić szczegóły wielkości 5 kilometrów. Uczeni mają nadzieję, że sprzęgając te dwa instrumenty, będą mogli mierzyć na przykład wysokość wenusjańskich wzniesień z większą dokładnością niż sonda Magellan. Fot. D. Campbell i in./NRAO/NAIC.

Oba radioteleskopy uzyskały również obraz niewielkiej planetoidy 2001 EC16 (średnica około 150 m), która została odkryta 15 marca 2001 r. Na obrazie tym - uzyskanym, gdy planetoida znajdowała się ośmiokrotnie dalej od Ziemi niż Księżyc - można rozróżnić szczegóły powierzchni wielkości 15 metrów. Poza tym okazało się, że ciałko to ma nieregularne kształty i wolno wiruje wokół swej osi w tempie jednego obrotu na 200 godzin.

Radarowy obraz planetoidy 2001 EC16, uzyskany za pomocą radioteleskopów Green Bank im. Roberta C. Byrda i Arecibo. Fot. D. Campbell i in./NRAO/NAIC.
Radarowy obraz planetoidy 2001 EC16, uzyskany za pomocą radioteleskopów Green Bank im. Roberta C. Byrda i Arecibo. Fot. D. Campbell i in./NRAO/NAIC.

Jak widać astronomowie zamierzają wykorzystać potężne radioteleskopy do dokładniejszej penetracji Układu Słonecznego. Donald Campbell, profesor na Uniwersytecie Cornella i kierownik zespołu badawczego, zapowiada, że wykorzysta instrumenty do obserwacji zarówno planetoid bliskich Ziemi, jak i tak odległych obiektów, jak Tytan, tajemniczy księżyc Saturna.

Jarosław Włodarczyk
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach