Informacje
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Informacje > Nowinki 2000-2002 > Astronomia > Nowinka z dn. 31-05-2001  
 Jesteś tutaj
nowinka:
Zawodowcy proszą o wsparcie
autor:
Jarosław Włodarczyk
z dnia:
31-05-2001





Zawodowcy proszą o wsparcie
Astronomowie badający jeden z wielu pozasłonecznych systemów planetarnych, wokół gwiazdy Gliese 876, podejrzewają, że w tym roku może ona nieco pociemnieć na skutek przejścia na tle gwiezdnej tarczy dwóch planet. Ponieważ termin zajścia tego zjawiska nie może być jeszcze precyzyjnie określony, zwrócili się do miłośników astronomii, zajmujących się obserwacjami gwiazd zmiennych, o pomoc w uchwyceniu i zarejestrowaniu chwilowego przygaszenia blasku gwiazdy.

O systemie planetarnym wokół Gliese 876 (gwiazdy oddalonej od nas o 15,3 roku świetlnego) zaczęto mówić w czerwcu 1998 r. W centrum uwagi gwiazda znalazła się ponownie w styczniu 2001 r., gdy stwierdzono, że muszą wokół niej krążyć co najmniej dwie duże planety: jedna o masie 1,9 razy większej od Jowisza w odległości 0,21 jednostki astronomicznej, druga o masie wynoszącej 0,6 masy Jowisza w odległości 0,13 jednostki astronomicznej. Uzyskany z obliczeń model tego systemu przewiduje, że planety te mogą przechodzić na tle tarczy gwiazdy, powodując zauważalne jej pociemnienie. Pierwsze przejście było zapowiadane na 16-27 maja 2001 r., kolejne takie okazje powinny wydarzyć się: 14-26 czerwca, 15-26 lipca, 14-25 sierpnia, 13-24 września, 13-25 października, 12-23 listopada i 12-24 grudnia. Zawodowi astronomowie zainteresowali tym zjawiskiem miłośników astronomii, którzy prowadzą obserwacje gwiazd zmiennym w Amerykańskim Towarzystwie Obserwatorów Gwiazd Zmiennych (AAVSO, http://www.aavso.org/).

zczegółowa mapka okolic Gliese 876
powiększenie...

Szczegółowa mapka okolic Gliese 876 (rektascensja 22h53m20s, deklinacja -14o13,2'), gwiazdy świecącej w konstelacji Wodnika (Aquarius), około 1,6o na północ od gwiazdy Aqr. Zawiera ona informacje o jasności sąsiednich gwiazd, ułatwiające śledzenie ewentualnych zmian blasku. W Polsce najlepszy okres do obserwacji gwiazd wodnika przypada na miesiące sierpień-październik.
Rys. AAVSO.

Gliese 876 jest czerwonym karłem 10 wielkości gwiazdowej, a więc gwiazdą niewidoczną na niebie gołym okiem. Jednakże już za pomocą małych teleskopów można ją bez trudu obserwować. Jeśli jeszcze posiada się współpracujący z instrumentem fotometr lub kamerę CCD oraz dokładny sygnał czasu, można pokusić się o monitorowanie blasku Gliese 876. Przejście masywniejszej planety na tle tarczy gwiazdy może trwać nawet 3,5 godziny i spowodować zmniejszenie jej jasności o 0,20 wielkości gwiazdowej, natomiast mniejszej planety - 2,2 godziny. Jeśli obie planety znajdą się na tle tarczy gwiazdy równocześnie, jej blask może spaść o 0,45 wielkości gwiazdowej.

Dla badaczy systemu Gliese 876 najwartościowsze obserwacje zmian blasku powinny być rejestrowane co najmniej co 5 minut, z dokładnością do sekundy. Na ich podstawie astronomowie mają nadzieję precyzyjniej wyznaczyć takie parametry układu, jak masa, średnica i elementy orbit zarówno gwiazdy, jak i planet, a nawet uzyskać informacje o pociemnieniu brzegowym Gliese 876.

Jarosław Włodarczyk
O planetach wokół innych gwiazd pisaliśmy w nowinkach:

Niebezpieczne życie planet
Wkrótce pęknie setka
Jeszcze jeden dysk pyłowy
Nowa planeta o rzut beretem!
Coraz lżejsze planety!
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach