Informacje
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Informacje > Nowinki 2000-2002 > Astronomia > Nowinka z dn. 18-07-2001  
 Jesteś tutaj
nowinka:
Młoda stara?
autor:
Ferdynand Kowalski
z dnia:
18-07-2001





Młoda stara?
Brzmi to jak paradoks: tuż obok nas, w sąsiedniej galaktyce istnieje kulista gromada gwiazd, której wiek liczy się w... milionach lat. A jednak wszystko wydaje się wskazywać, że tak jest naprawdę, choć od dawna przyzwyczajeni jesteśmy zaliczać gromady kuliste do najstarszych obiektów we Wszechświecie.

Wiek gromad kulistych określa się zazwyczaj na kilkanaście miliardów lat i porównuje go z wiekiem Wszechświata. Ba, czasami gazety krzyczą nagłówkami w rodzaju: "Czy gwiazdy mogą być starsze niż kosmos?!" i to właśnie gwiazdy gromad kulistych kryją się za tymi sensacyjnymi stwierdzeniami. A to dlatego, że są to obiekty bardzo stare, o czym przekonuje astronomów ich pierwotny skład chemiczny, znacznie uboższy na przykład od składu Słońca.

Podwójna gromada kulista (kulistopodobna?) NGC 1850 w Wielkim Obłoku Magellana, satelitarnej galaktyce nieregularnej, związanej grawitacyjnie z Drogą Mleczną. Główny, duży składnik jest widoczny w centrum; mniejsza gromada widnieje poniżej z prawej w postaci jasnej plamki. Fot. NASA/ESA/Martino Romaniello (ESO).
powiększenie...

Podwójna gromada kulista (kulistopodobna?) NGC 1850 w Wielkim Obłoku Magellana, satelitarnej galaktyce nieregularnej, związanej grawitacyjnie z Drogą Mleczną. Główny, duży składnik jest widoczny w centrum; mniejsza gromada widnieje poniżej z prawej w postaci jasnej plamki. Fot. NASA/ESA/Martino Romaniello (ESO).

Natomiast ów egzotyczny twór - znana wcześniej gromada NGC 1850, która przypomina gromadę kulistą, a jednocześnie ma około 50 milionów lat - został ostatnio sfotografowany przez Kosmiczny Teleskop Hubble'a (HST) w Wielkim Obłoku Magellana, galaktyce satelicie Drogi Mlecznej. Dotąd nie udało się zaobserwować tego rodzaju obiektów w naszej Galaktyce. NGC 1850 tworzą bardzo młode, gorące (białe i błękitne) gwiazdy typu widmowego O i B, promieniujące silnie w ultrafiolecie, a zatem w części widma silnie absorbowanej przez ziemską atmosferę. Pod tym względem Kosmiczny Teleskop Hubble'a ma przewagę nad teleskopami naziemnymi.

HST zarejestrował również rozproszony gaz, otaczający gromadę (niebieskie włókna na zdjęciu). Według astronomów jest to materia wyrzucona kilka milionów lat temu wtedy, gdy najmasywniejsze z gwiazd gromady eksplodowały jako supernowe.
Ferdynand Kowalski
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach