Informacje
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Informacje > Nowinki 2000-2002 > Astronomia > Nowinka z dn. 26-09-2001  
 Jesteś tutaj
nowinka:
Andromeda z bliska
autor:
Jarosław Włodarczyk
z dnia:
26-09-2001





Andromeda z bliska
Japońsko-litewski zespół astronomów uzyskał bardzo szczegółowy obraz fragmentów Wielkiej Mgławicy w Andromedzie, czyli słynnej M31. Tak wysoką rozdzielczość zawdzięczamy teleskopowi-kolosowi, stojącemu na szczycie Mauna Kea na Hawajach - Subaru (co po japoński znaczy Plejady) wyposażonemu w zwierciadło o średnicy 8,2 m.

powiększenie...

Północno-zachodni fragment M31 uzyskany za pomocą Subaru w wyniku 15 ekspozycji, z których każda trwała 2 minuty, zrobionych przez filtry niebieski, zielony i czerwony. Zdjęcie obejmuje skrawek nieba o rozmiarach 18 x 25 minut kątowych (30 minut kątowych to średnica tarczy Księżyca). Centrum galaktyki znajduje się poza kadrem, w kierunku górnego lewego rogu. Fot. Subaru Telescope/NAOJ.

Wielka Mgławica w Andromedzie leży - jak sama nazwa wskazuje - w gwiazdozbiorze Andromedy, ale nie to czyni ją tak atrakcyjną dla nas. Otóż jest to najbliższa duża galaktyka w pobliżu Drogi Mlecznej: M31 dzieli od nas "zaledwie" 2,3 miliona lat świetlnych. Co więcej, jest dużą galaktyką spiralną, zapewne niewiele różniącą się wiekiem od naszej Galaktyki - a zatem badania jej budowy stwarzają nadzieję na uzupełnienie wiedzy o naszym systemie gwiezdnym. A obserwacje prowadzone za pomocą największych ziemskich teleskopów, takich jak japoński Subaru, nadzieje te całkowicie usprawiedliwiają.

powiększenie...

Przykłady niedostrzeżonych wcześniej w M31 obiektów: zwarta gromada gwiazd (Compact Cluster), ciemna globula (Dark Globule) i ciemna włóknista struktura (Dark Fibrous Feature) na pokazanym wcześniej zdjęciu. Napisy japońskie przypominają, że Subaru jest instrumentem Narodowego Japońskiego Obserwatorium Astronomicznego (NAOJ). Fot. Subaru Telescope/NAOJ.

Spektakularne zdjęcie Wielkiej Mgławicy w Andromedzie uzyskał trzyosobowy zespół: Satoshi Miyazaki, Keiichi Kodaira i Vladas Vansevicius (z Obserwatorium Wileńskiego). Analiza obrazu trwa i pozwala wyłuskiwać coraz więcej szczegółów, dotąd nieznanych. Poza konkretnymi obiektami zwraca uwagę zmiana koloru, związana z odległością od centrum M31: bliżej środka (u góry z lewej) galaktyka jest bardziej żółta, dalej od niego (u dołu z prawej) - bardziej niebieska. Potwierdza to hipotezy, zgodnie z którymi okolice galaktycznego centrum są zdominowane przez starsze gwiazdy, powstałe wiele miliardów lat temu, podczas gdy młodsze gwiazdy rodziły się stosunkowo niedawno w bardziej zewnętrznych częściach ramion spiralnych.

Jarosław Włodarczyk
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach