Informacje
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Informacje > Nowinki 2000-2002 > Biologia > Nowinka z dn. 10-10-2000  
 Jesteś tutaj
nowinka:
Nobel dla neurobiologów
autor:
Małgorzata Yamazaki
z dnia:
10-10-2000




Nobel dla neurobiologów

Tegorocznymi laureatami Nagrody Nobla w dziedzinie medycyny zostali Arvid Carlsson ze Szwecji oraz Paul Greengard i Eric Kandel ze Stanów Zjednoczonych za prace nad przekaźnictwem sygnałów w ośrodkowym układzie nerwowym.

Paul Greengard swoje badania nad biochemicznym podstawami pracy mózgu rozpoczął już latach czterdziestych XX w. Stwierdził on, że substancją, która odgrywa istotną rolę w przewodzeniu sygnałów między komórkami nerwowymi, jest związek zwany dopaminą. Ustalił też, że niedostateczna ilość tej substancji jest odpowiedzialna za wiele objawów choroby Parkinsona. Opisał również sposób, w jaki sposób dopamina, a także inne neuroprzekaźniki - serotonina i noradrenalina - wpływają na błonę komórkową neuronów (wywołują one tzw. powolną transmisję synaptyczną, uczestniczącą w powstaniu takich zjawisk psychicznych, jak nastrój czy koncentracja uwagi). Ostatnie jego badania skupiają się na procesach molekularnych zachodzących w mózgu i decydujących o zaburzeniach charakterystycznych dla schizofrenii. Jego prace nad specyficznymi białkami, odgrywającymi rolę regulacyjną w przekazywaniu sygnałów, dają nadzieję na opracowanie leków skutecznie zwalczających objawy tej choroby.

Arvidowi Carlssonowi zawdzięczamy przede wszystkim pierwszy lek na chorobę Parkinsona. Dzięki stwierdzeniu, że u osób na nią cierpiących poziom dopaminy jest zbyt niski, możliwe było opracowanie leku uzupełniającego ten niedobór. Lekiem tym jest L-dopa, prekursor dopaminy. Ze związku tego organizm wytwarza ów neuroprzekaźnik (który nie może być podawany bezpośrednio, gdyż nie przedostaje się przez barierę krew-mózg, chroniącą ten najważniejszy narząd przed szkodliwymi substancjami krążącymi we krwi). Prace Arvida Carlssona dotyczyły również innego neuroprzekaźnika - serotoniny, odgrywającego m.in. istotną rolę w tworzeniu nastroju. Ich konsekwencją było opracowanie leków przeciwdepresyjnych (np. Prozaku).

Eric Kandel jest jednym z najważniejszych współczesnych badaczy pamięci. Jego prace doprowadziły do poznania molekularnych procesów decydujących o uczeniu się i zapamiętywaniu. Badając organizmy o prostym układzie nerwowym (głównym obiektem jego badań jest ślimak morski Aplysia, wyposażony w 20 tysięcy komórek nerwowych), Kandel odkrył mechanizm tzw. długotrwałego wzmocnienia synaptycznego. Jak się okazało, mechanizm ów jest uniwersalnym w świecie zwierząt zjawiskiem uczestniczącym w procesach pamięci. Kandel sprawdzał również, jaki udział ma w nich neuroprzekaźnik serotonina. Obecnie prowadzi prace nad lekiem, który ma ułatwiać zapamiętywanie.

Małgorzata Yamazaki

Więcej informacji o tegorocznych Nagrodach Nobla można znaleźć na stronie: http://www.nobel.se/ announcement/2000/

[  góra strony  ]

 

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach