Informacje
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Informacje > Nowinki 2000-2002 > Biologia > Nowinka z dn. 10-11-2000  
 Jesteś tutaj
nowinka:
Na pohybel samcom
autor:
Małgorzata Yamazaki
z dnia:
10-11-2000





Na pohybel samcom
Przegęszczenie nie tylko u ludzi wywołuje katastrofalne wręcz skutki. Stłoczone myszy zaczynają toczyć śmiertelne walki i przestają się mnożyć. Dramatyczne zmiany w relacjach samica-samiec oraz poważne uszkodzenia jajników samic dzikich myszy hodowanych w przegęszczeniu zaobserwowali naukowcy z Uniwersytetu w Binghamton w stanie Nowy Jork (donosi o tym artykuł opublikowany w listopadowym numerze czasopisma "Proceedings of the Society for Experimental Biology and Medicine", który można przeczytać pod adresem internetowym http://www.ebmonline.org).

Naukowcy postanowili sprawdzić, co się stanie, jeśli pozostawi się grupom myszy domowej pełną swobodę krzyżowania. Z wcześniejszych obserwacji wiadomo było, że wzrost liczebności populacji wywołuje u samic spadek zachowań rozrodczych i znaczący wzrost agresji. Rezultaty prowadzonych blisko półtora roku badań przerosły jednak wszelkie oczekiwania.

Życie w tłumie okazało się dla tych zwierząt koszmarem nie do zniesienia. Już po 120-180 dniach każda z hodowanych grup osiągała maksymalne zagęszczenie. I wtedy rozpoczynał się horror. Samice nie tylko kompletnie traciły zainteresowanie seksem, ale wręcz rzucały się z zębami na (nielicznych, gdyż większość z nich była z każdego miotu usuwana) samców. Nieszczęśnicy odnosili poważne rany, które często okazywały się śmiertelne. W jednej z kolonii samice zamordowały wszystkie samce, w innej ostał się tylko jeden, ale nie udało mu się zachować ogona. Samice atakowały także siebie wzajemnie. W populacjach składających się wyłącznie z samic rzadko jednak dochodziło do wybuchów morderczej agresji.

Badania krwi dowiodły, że zwierzęta żyjące w takich warunkach poddane były ogromnemu stresowi. Świadczył o tym niezwykle wysoki poziom hormonów charakterystycznych dla takich sytuacji - u samic hodowanych w maksymalnych zagęszczeniu stężenie testosteronu we krwi było aż siedmiokrotnie wyższe niż u zwierząt kontrolnych (cieszących się komfortową przestrzenią), podwyższony był również poziom innego hormonu stresu -kortykosteronu.

Nieustanne pozostawanie w tłumie budzi w nas przerażenie. Tak samo musi być ze stłoczonymi do niemożliwości w laboratoryjnych klatkach myszami. Konsekwencje zdrowotne takiego stanu rzeczy są druzgocące. Samice nie tylko dostają wtedy literalnego szału, one także ciężko chorują fizycznie. Badania narządów wykazały u większości samic zmiany w wielkości - grasica i macica były u nich zwykle mniejsze niż u zwierząt kontrolnych, a jajniki i nadnercza - większe. Co więcej, w jajnikach wielu samic dwóch z siedmiu badanych szczepów myszy stwierdzono obecność złogów amyloidu - białka, które odkładając się w tkankach, niszczy je i zakłóca funkcjonowanie dotkniętego tym procesem narządu.

Krańcowo zestresowane myszy (choć ich los z pewnością nie jest obojętny ani prowadzącym takie obserwacje naukowcom, ani miłośnikom zwierząt) stanowią znakomity model badawczy zjawisk towarzyszących osobnikom poddawanym dużym napięciom. Do ustalenia pozostaje, na ile występujące u nich procesy pokrywają się z tymi, jakie znamy u ludzi (skądinąd wiadomo, że stres może spowodować u kobiet zakłócenia cyklu miesiączkowego, a nawet wstrzymanie owulacji). Niewykluczone też, że badania nad mechanizmem odkładania się amyloidu u myszy okażą się przydatne w rozszyfrowaniu przyczyn tego procesu u człowieka. A tym samym pomogą w opracowaniu metod profilaktycznych.

Natomiast o tym, jak całą tę sytuację znosiły zestresowane mysie samce, artykuł milczy...

Małgorzata Yamazaki
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach