Informacje
  Wiw.pl   Na bieżąco:  Informacje   Co nowego   Matematyka i przyroda:  Astronomia   Biologia   Fizyka   Matematyka   Modelowanie rzeczywistości   Humanistyka:  Filozofia   Historia   Kultura antyczna   Literatura   Sztuka   Czytaj:  Biblioteka   Delta   Wielcy i więksi   Przydatne:  Słowniki   Co i gdzie studiować   Wszechświat w obrazkach    
  Jesteś tutaj:  Wirtualny Wszechświat > Informacje > Nowinki 2000-2002 > Różne > Nowinka z dn. 30-10-2002  
 Jesteś tutaj
nowinka:
Muzyka nie z tego świata...
autor:
Jarosław Włodarczyk
z dnia:
30-10-2002





Muzyka nie z tego świata...
...ale z tego Wszechświata: 26 października 2002 r. na Uniwersytecie Iowa słynny Kronos Quartet wykonał premierową kompozycję, za której kanwę posłużyły dźwięki z kosmosu, gromadzone przez 40 lat przez sondy przemierzające Układ Słoneczny.

Plakat informujący o spotkaniu poprzedzającym koncert Kronos Quartet - z udziałem astrofizyka Donalda Gurnetta, kompozytora Terry'ego Rileya i autora oprawy plastycznej, Williego Williamsa (znanego ze współpracy z grupą U2).

Koncert ten jest ucieleśnieniem (umuzycznieniem?) marzeń Donalda Gurnetta z Uniwersytetu Iowa, od dziesiątków lat gromadzącego taśmy z zapisem fal przebiegających w plazmie Układu Słonecznego, a rejestrowanych przez aparaturę sond kosmicznych. Fale te mają zazwyczaj częstości pozostające poza zasięgiem ludzkiego ucha, ale można je przeskalować - w muzyce sfer niebieskich liczą się przecież proporcje (o starożytnej idei muzyki sfer piszemy w Czy Wszechświat śpiewa?). Właśnie tak opracowane "dźwięki" kosmosu zostały przekazane kompozytorowi Terry'emu Rileyowi, który na zamówienie Kronos Quartet skomponował dziesięciominutowy utwór "Sun Rings". Jak to się odbyło? Tajemnica artysty, ale Riley zdradził, że na przykład plazma w polu magnetycznym Ganimedesa, księżyca Jowisza, brzmi jak beebopterismo (czyt. biipopterizmo).

Chór Jowisza z kompozycji Terry'ego Rileya w postaci graficznej: oś pozioma pokazuje bieg czasu w sekundach, oś pionowa - częstość dźwięku w hercach. Kolory wskazują natężenie sygnału. Rys. University of Iowa.

Konstrukcję kompozycji Rileya można znaleźć pod adresem http://www-pw.physics .uiowa.edu/~jrp /sounds/sounds.html Dostępne są tam pliki dźwiękowe i graficzne. Można się więc przekonać, że na utwór złożyły się: drgania powstające w ziemskim polu magnetycznym, związane z uwięzionymi w nim elektronami i protonami; fale radiowe generowane podczas zórz polarnych; emisja cyklotronowa elektronów, schwytanych w polu magnetycznym Jowisza oraz drgania generowane w fali uderzeniowej, powstającej na granicy wiatru słonecznego i magnetosfery Jowisza. Kompozytor zbudował swój utwór zarówno z części instrumentalnej, jak i chóralnej, co - jak tłumaczy - "podkreśla, że "Sun Rings" mówią o człowieku, który odrywając się od Ziemi, oswaja się z kosmicznymi sąsiadami".

Koncert z bogatą oprawą plastyczną wyruszy w przyszłym roku w światowe tournee, zahaczając m.in. o Houston, San Francisco i Londyn.

Jarosław Włodarczyk
[  góra strony  ]

Wiw.pl  |  Na bieżąco  |  Informacje  |  Co nowego  |  Matematyka i przyroda  |  Astronomia  |  Biologia  |  Fizyka  |  Matematyka  |  Modelowanie rzeczywistości  |  Humanistyka  |  Filozofia  |  Historia  |  Kultura antyczna  |  Literatura  |  Sztuka  |  Czytaj  |  Biblioteka  |  Delta  |  Wielcy i więksi  |  Przydatne  |  Słowniki  |  Co i gdzie studiować  |  Wszechświat w obrazkach